تخطي إلى المحتوى الرئيسي

فرهنگ نفيسى ( فارسى ) — صفحة 3634

مساهمون:

ص٣٦٣٤

ناتف

(
n tef
) ا . ع . نوعى از حلوا .

ناتق

(
n teq
) ا - ص . ع . شكافنده . و بلند كننده . و گسترنده . و آتش زنهء زود آتش افروزنده . و ماده شتر زود بارگيرنده . و اسبى كه به سختى مىگذارد كسى به روى سوار شود . و امرأة ناتق زن بسيار بچه . و نيز ناتق : بدون الف و لام : نام ماه رمضان .

ناتمام

(
n - tam m
) ص . پ . ناقص و عيب‌دار و انجام نيافته و تمام و كامل ناشده .

ناتمامى

(
n - tam mi
) ا . پ . نقصان و قصور .

ناتندرست

(
n - tan - dorost
) ص . پ . بيمار و عليل .

ناتوان

(
n - tov n
) ص . پ . سست و ضعيف و عاجز و درمانده و بىزور و بىقوت و كم زور و عليل و بيمار و آنكه مردى ندارد . و پير ناتوان : فرتوت . و ناتوان شدن : درمانده شدن و عليل و بيمار گشتن . و ناتوان كردن : كم زور كردن و درمانده كردن .

ناتوانان

(
n - tov n n
) ا . پ . مردمان درمانده و عاجز و بيمار . و ج : ناتوان .

ناتوانا نواز

(
n - tov n - nav z
) ص . پ . كسى كه مىنوازد مردمان ضعيف و ناتوان را . و خداوند عالم جل شانه كه يارى مىكند درماندگان را .

ناتوانائى

(
n - tov n 'i
) ا . پ . سستى و ضعف و كم زورى .

ناتوان‌بين

(
n - tov n - bin
) ص . پ . رشكين و حسود و بدخواه .

ناتوانگير

(
n - tov n - gir
) ص . پ . ظالم و ستمگار و آنكه درماندگان را مىگيرد و بر آنها ستم مىكند .

ناتوانى

(
n - tov ni
) ا . پ . سستى و ضعف . و اندوه و غم و الم .

ناتى

(
n ti
) ص . ع . بلند شده و آماس كرده و بلند برآمده .

ناتئ

(
n te '
) ص . ع . هر چيز مرتفع و بالا برآمده . و نبت ناتئ : گياه بلند شده .

نأث

(
na's
) م . ع . نأث عنه ناثا ( از باب فتح ) : دور شد از آن . و نأث فلان نأثا و منأثا : كوشش كرد فلان .

ناث

(
n ss
) ص . ع . غيبت‌كننده ج : نثاث .

ناثر

(
n ser
) ا . ع . گوسپندى كه از بينى وى كرم مانندى برآيد .

ناثر

(
n ser
) ص . ع . پراكنده كننده .

ناج

(
n j
) ا . پ . فاژ و ناجو .

نأج

(
na'j
) م . ع . نأج نأجا و نؤوجا . ر . نؤوج .

نأج

(
na'aj
) م . ع . نئج نأجا ( از باب سمع ) : بضعف و سستى و آرامى خورد .

ناجاى

(
na - j y
) ص . پ . بىفايده و بىحاصل و بىموقع و بىجاى .

ناجايز

(
n - j yez
) ص . پ . پ . ناروا و نامشروع و ناشايسته و نابايست .

ناجايگاه

(
n - j y - g h
) ص . پ . بىهنگام و بىجا و غلط گذاشته شده .

ناجح

(
n jeh
) ص . ع . كار سهل و آسان . و سير سريع .

ناجح

(
n jeh
) ا . ع . سير سخت . و مرد پيروزمند .

ناجخ

(
n jex
) ص . ع . سرفنده و آنكه سرفه مىكند .

ناجخ

(
n jex
) ا . ع . درياى با بانك و شور . و آواز اضطراب آب بر كنار .

ناجد

(
n jed
) ص . ع . كند خاطر و نادان و كم‌هوش . و آنكه در زبان وى لكنت باشد .

ناجذ

(
n jez
) ا . ع . دندان سپسين . ج : نواجذ . و عض على ناجذه : يعنى بكمال بلوغ رسيد .

ناجر

(
n jer
) ا . ع . ماه صفر . و ماه رجب . و هر ماهى كه در تابستان آيد بوقت تشنگى شتر .

ناجرمك

(
n jormak
) ا . پ . معتكف در بتكده و بت‌خانه . و نام معبد ترسايان . و نام زاهدى ترسا .

ناجز

(
n jez
) ا . ع . نقد و حاضر و آماده . و بعته ناجزا بناجز : يعنى دست بدست خريدم آن را و بچابكى و زودى و شتاب خريدم آن را .

ناجز انجام

(
n - joz - anj m
) ص . م ف . پ . نامتناهى و بىنهايت و بىحد والى غير النهايه .

ناجس

(
n jes
) ص . ع . داء ناجس : دردى كه روى بهى ندارد .

ناجش

(
n jec
) ص . ع . آنكه مىرماند كسى را از چيزى و مايل مىكند وى را بسوى غير آن چيز .

ناجش

(
n jec
) ا . ع . صياد و شكارچى . و آنكه شكار را بسوى شكارچى رم مىدهد .

ناجع

(
n je '
) ص . ع . جوينده گياه و نيكويى .

ناجعة

(
n je'at
) ص . ع قوم ناجعة : گروه جويندهء گياه . ج : نواجع .

ناجل

(
n jel
) ص . ع . داراى