تخطي إلى المحتوى الرئيسي

فرهنگ نفيسى ( فارسى ) — صفحة 3607

مساهمون:

ص٣٦٠٧

مهرزق

(
moharzaq
) ا . ع . محبوس و بندى

مهر زن

(
mohr - zan
) ا . پ . آنكه چيزى را مهر مىكند .

مهرع

(
mahra '
) ا . ع . نام موضعى .

مهرع

(
mohra '
) ص . ع . لرزنده از خشم و ترس و ضعف و تب .

مهرع

(
mohre '
) ا . ع . شير بيشه .

مهرق

(
mohraq
) ا . ع . مأخوذ از مهره فارسى - مهره‌اى كه بدان كاغذ را جلا داده مهره مىكشند . و صفحه‌اى كه در روى آن نرد بازى مىكنند . و تخته نرد . و كاغذ مهره كشيده . و صفحه‌اى كه در روى آن مىنويسند . و دشت املس و تابان . ج : مهارق .

مهرقان

(
mahraq n
) و (
mohraq n
) و (
mohroq n
) ا . ع . دريا . و جايى كه آب در وى روان گردد .

مهرقان

(
mohroq n
) ا . ع . شهرى در ساحل درياى مصر معرب ماهى روبان .

مهر كن

(
mohr - kan
) ا . پ . حكاك و آنكه مهر و نگين مىكند و حكاكى مىكند .

مهر كنى

(
mohr - kani
) ا . پ . حكاكى و شغل حكاك .

مهرگان

(
mehr - g n
) ا . پ . مهر و محبت و دوستى . و نام روز شانزدهم از هر ماه . و نام ماه هفتم از سال شمسى كه اول فصل خزان و پاييز باشد . و عيد مهرگان همان عيد مهرست . ر . مهر . و مهرگان بزرك : نام نوايى از موسيقى . و مهرگان خاصه : روز بيست و يكم مهر ماه . و مهرگان خردك و يا مهرگان كوچك : نام نوايى از موسيقى . و مهرگان عامه : روز شانزدهم مهر ماه .

مهرگانى

(
mehr - g ni
) ا - ص . پ . خزانى و پاييزى . و محصول پاييزى . و نام لحن بيست و پنجم باربد .

مهرگيا

(
mehr - giy
) و

مهر گياه

(
mehr - giy h
) ا . پ . معشوق و چهره معشوق . و گياهى كه آن را مردم گياه و يبروج الصنم نيز گويند . و گياه آفتاب گردان . و ميوه تازه‌اى كه از ريشه آن عصير لذيذى بيرون مىآيد . و موى تازه برآمده در رخسار خوبان . و كيمياگر . و پادشاه .

مهرم

(
mahram
) و

مهرمة

(
mahramat
) م . ع . هرم هرما و مهرما و مهرمة . ر . هرم .

مهرمة

(
mahramat
) ا . ع . پيرى و سبب پيرى . يق : ترك العشاء مهرمة .

مهرمانى

(
mehrem ni
) ا . پ . نام لحن بيست و پنجم از سى لحن باربد .

مهرماه

(
mehr - m h
) ا . پ . ماه هفتم از سال شمسى .

مهرنفة

(
moharnefat
) ا . ع . زنى كه آواز آن و گريه آن سست و ضعيف باشد .

مهرنوش

(
mehr - nuc
) ا . پ . واو مجهول - نام پسر اسفنديار .

مهرو

(
mah - ru
) ص . پ . خوب رو مانند ماه .

مهروء

(
mahru '
) ص . ع . گرفتار سرماى سخت . ج : مهروؤن .

مهروبان

(
mahrub n
) ا . پ . نام شهرى در ايران .

مهرود

(
mahrud
) ص . ع . ثوب مهرود : جامه زرد رنك .

مهروذة

(
mahruzat
) ا . ع . قوله صلى اللّه عليه و آله فى عيسى عليه السلام : ينزل عند المنارة البيضاء شرقى دمشق فى مهروذتين : يعنى در دو جامه با گل سرخ رنك كرده شده ، و يروى بالدال المهملة .

مهرور

(
mahrur
) و

مهرورة

(
mahrurat
) ص . ع . گرفتار بيمارى هرار . يق : بعير مهرور و ناقة مهرورة .

مهرورزى

(
mehr - varzi
) ا . پ . كسب مهر و محبت و مهربانى .

مهرورق

(
mohravreq
) ص . ع . مطر مهرورق : باران ريزان .

مهروع

(
mahru '
) ا . ع . ديوانه بر زمين افتاده . و مرد افتاده بر زمين از جهد و كوشش و يا از ضعف و ناتوانى .

مهروؤن

(
mahru'una
) ع . ج . مهروء .

مهرويان

(
mah - ruy n
) ا - پ . ج . مهرو .

مهره

(
mohre
) ا . پ . قسمى از صدف كوچك شبيه بمرواريد . و نوعى از مرجان گرد كرده و هر چيز مشابه آنها . و يك قسم سنگى كه در سر افعى يافت مىگردد . و صدفى كه با آن كاغذ را جلا داده و مهره مىكشند . و ابزارى آهنى و يا استخوانى براى جلا دادن . و هر آنچه بدان چيزى را جلا دهند . و سنك صلايه . و قطعه‌هاى چوبى و استخوانى كه به روى صفحه نرد و يا صفحه شطرنج قرار داده و با آنها بازى مىكنند . و چكش و پتك آهنگرى . و مهره انجم : ستاره‌ها . و مهره پشت : استخوان پشت . و مهره جاندار و : سنك پادزهر . و مهره خاك و يا مهره گلين : كره خاكى و بدن انسانى . و مهره در جام افكندن : انداختن مهره و يا چيزى مانند آن در جام هفت جوش در هنگام سوار شدن چنان كه معمول پادشاهان قديم ايران بوده . و مهره در شش در بودن : محبوس بودن و در زندان بودن . و مهره در طاس