تخطي إلى المحتوى الرئيسي

فرهنگ نفيسى ( فارسى ) — صفحة 3465

مساهمون:

ص٣٤٦٥
(
moqantarat
) ص . ع . مكمل و كامل و تمام بنا شده . و طاق زده شده . قوله تعالى :
وَ الْقَناطِيرِ الْمُقَنْطَرَةِ مِنَ الذَّهَبِ وَ الْفِضَّةِ
: پلهاى بنا شدهء از زر و سيم .

مقنطرات

(
moqantar t
) ا . ع . دايره‌هاى متوازى با سطح افق . و پلها و جسرها . و طاقها .

مقنطرة

(
moqantarat
) ا . ع . صد رطل .

مقنطيس

(
meqnatis
) ا . ع . مقناطيس و سنك آهن‌ربا .

مقنع

(
maqna '
) ص . ع . شاهد مقنع : شاهدى كه عادل و بسنده باشد و بگواهى و يا حكم آن قناعت كنند .

مقنع

(
meqna '
) ا . ع . بر سر افكندنى زنان . ج : مقانع . ر . مقنعة .

مقنع

(
moqna '
) ص . ع . فم مقنع : دهانى كه دندانهاى آن مايل بدرون باشد .

مقنع

(
moqne '
) ص . ع . آنكه سر را راست مىدارد و به چپ و راست التفات نمىكند و نگاه را موازى در ميانهء دو دست قرار مىدهد . ج : مقنعون . قوله تعالى :
مُهْطِعِينَ مُقْنِعِي رُؤُسِهِمْ
.

مقنع

(
moqanna '
) ص . ع . رجل مقنع : مرد خود بر سر نهاده .

مقنعة

(
meqna'at
) ا . ع . پوشاكى از پارچه اعلا كه درازى آن باندازهء دو گزست و از پيش‌رو گشاده و بازست و زنان تازى آن را در خانه و در بيرون از خانه به روى سر مىاندازند و مقنع نيز مىگويند . ج : مقانع .

مقنعه

(
maqna'e
) و (
meqna'e
) ا . پ . مأخوذ از تازى - باشامه و واشامه و دامك و ربوسه و ربوشه و سراويزه و گواژه و گواشمه و ورپوشه و رپوشنه و چادر باريك يك عرض كه زنان بر سر اندازند .

مقنعون

(
moqne'una
) ع . ج . مقنع .

مقنفة

(
moqnnafat
) ص . ع . حجفة مقنفة : سپر فراخ و وسيع .

مقنفش

(
moqanfec
) ص . ع . رجل مقنفش فى اللباس : مرد درشت هيئت در لباس پوشيدن .

مقنن

(
moqannen
) ا . پ . مأخوذ از تازى - قانون‌آور و قانون‌گذار . و مقنن قوانين : برقرار كننده قوانين .

مقنن

(
moqannan
) و

مقننه

(
moqannane
) ص . پ - مأخوذ از تازى - آراسته شده و مرتب شده با قانون . و شروط مقننه : شرطهاى موافق قانون .

مقنوة

(
maqnovat
) و

مقنوءة

(
maqnu'at
) ا . ع . جايى كه آفتاب نرسد .

مقنود

(
maqnud
) ص . ع . سويق مقنود : پست قند آميخته .

مقنور

(
moqanver
) ص . ع . دفزك فربه زشت . و آنكه دستار پراكنده و ناراست بر سر بندد . و آنكه نيكو بستن دستار نداند .

مقنى

(
moqni
) ص . ع . صاحب نيزه .

مقنى

(
moqanni
) ص . ع . داناى مواضع آب در زمين . و مقنى الارض : هدهد .

مقنى

(
moqanni
) ا . پ . مأخوذ از تازى - كننده كاريز .

مقو

(
maqv
) م . ع . مقا الفصيل امه مقوا ( از باب نصر ) : سخت مكيد بچه شتر شير مادر خود را . و مقوت السيف : جلا دادم شمشير را و كذلك المرآة و الطست . و مقا اسنانه : جلا داد دندانهاى خود را . و نيز مقو : محافظت و صيانت كردن .

مقو

(
maqva
) و

مقوة

(
maqvat
) ا . ع . نگاهبانى و محافظت و صيانت . يق : امقه مقوك مالك به صيغه امر يعنى نگاهدار آن را همچنانكه نگاه مىدارى مال خود را . و كذلك امقه مقوتك مالك و مقاوتك مالك .

مقوا

(
moqavv
) ا . پ . مأخوذ از تازى - صفحه ستبر و كلفتى كه از چندين لا كاغذهاى بيكاره و يا پارچه‌هاى كهنه مىسازند و مقواهاى بسيار سخت را در بعضى صنايع بجاى چوب و نيز بجاى آهن استعمال مىكنند .

مقوال

(
meqv l
) ص . ع . نيكو سخن و تيز زبان بسيارگوى ( و مذكر و مونث در آن يكسان است ) . يق : رجل مقوال و امراة مقوال .

مقود

(
maqud
) و

مقودة

(
maqudat
) ص . ع . ستور كشيده شده . يق : بعير مقود و ناقة مقودة .

مقود

(
meqvad
) ا . ع . آنچه بدان كشند ستور را از رسن و مهار و لگام . ج : مقاود .

مقود

(
moqavvad
) ا . ع . كوه دراز و طولانى .

مقود

(
moqavvad
) ص . ع . ستور كشيده شده .

مقور

(
moqavvar
) ص . ع . قطران ماليده . و هر چيز گرد بريده .

مقور

(
maqvarr
) ص . ع . اسب باريك پهلو .

مقوس

(
meqvas
) ا . ع . كمان‌دان . و ميدان اسب تاختن و جاى اسب تاختن . و ريسمانى كه بدان اسبان رهان را در صف كشند . ج : مقاوس .

مقوض

(
moqavvaz
) ص . ع . ويران شده .