تخطي إلى المحتوى الرئيسي

فرهنگ نفيسى ( فارسى ) — صفحة 3444

مساهمون:

ص٣٤٤٤

مقاداة

(
moq d t
) م . ع . برابرى كردن . و معارضه نمودن . و قولهم : لا يقاديه احد : يعنى برابرى نمىكند با او كسى .

مقادة

(
moq dat
) ا . ع . قياد و مهار و لگام . و اعطاك مقادته : يعنى مهار او را به تو دادم و فرمان برو منقاد تو شد .

مقادرة

(
moq darat
) ص . ع . دار مقادرة : خانه تنك و ضيق .

مقادرة

(
moq darat
) م . ع . قادرته مقادرة : مقايسه كردم آن را و اندازه كردم آن را بر آن . و كردم مانند كار آن .

مقادسة

(
maq desat
) ا . ع . اهالى بيت المقدس . ج . مقدسى .

مقادم

(
maq dem
) ا . ع . پيشگاه‌ها .

مقادير

(
maq dir
) ع . ج . مقدار .

مقادير

(
maq dir
) ا . پ . مأخوذ از تازى - مقدارها و اندازه‌ها و پيمانه‌ها و رتبه‌ها .

مقاديرشناس

(
maq dir - cen s
) ص . پ . آنكه رتبه و درجه مردمان را مىشناسد .

مقاديم

(
maq dim
) ع . ج . مقدم (
moqdem
) و (
moqaddam
) و مقدام . و قولهم : ضرب فركب مقاديمه اى وقع على وجهه .

مقاذاة

(
moq z 't
) م . ع . قاذيته مقاذاة : پاداش دادم آن را .

مقاذحة

(
moq zahat
) م . ع . دشنام دادن به يكديگر .

مقاذعة

(
moq za'at
) م . ع . به يكديگر فحش گفتن و دشنام دادن .

مقار

(
maq rr
) ع . ج . مقر .

مقارأة

(
moq ra'at
) م . ع . سبق گفتن و درس كتاب كردن و با هم مذاكره نمودن . قراء مثله .

مقارب

(
maq reb
) ع . ج . مقرب . (
maqrab
) و مقربة . و . ج . مقرب (
moqreb
) .

مقارب

(
moq reb
) ص . ع . متاع مقارب : كالاى ميانه نه خوب و نه بد .

مقارب

(
moq reb
) ص . ع . نزديك . و هر چيز ميانهء در خوبى و بدى و هر چيز ارزان . و آنكه ميانه روى مىكند در كارها . و ثوب مقارب اى غير جيد ( و لايق مقارب بالفتح ) . و دين مقارب اى متوسط .

مقاربة

(
moq rabat
) م . ع . قارب الامر و الخطب مقاربة و قرابا : نزديك شد به آن كار . و قارب المراة : بلند كرد پاى آن زن را جهة جماع . و قارب فلانا : سخن نرم و شيرين گفت با فلان . و قارب فى الامر : ميانه‌روى كرد در آن كار . و قاربته فى البيع : آهنگ او كردم جهة خريدن . و قاربت الدلو : نزديك بپرى رسيد آن دول .

مقاربت

(
moq rabat
) ا . پ . مأخوذ از تازى - نزديكى با زن و مجامعت و گايان و گايه و نيوتش و چالش و سكند و گان .

مقارة

(
moq rrat
) م . ع . قارة مقارة : آرام گرفت با او و قرار گرفت و آرميد و ساكن شد با او . و قاروا الصلاة : حاضر شويد نماز را .

مقارحة

(
moq rahat
) م . ع . قارحه مقارحة و قراحا : روباروى شد با او و مقابله نمود آن را .

مقارحة

(
moq rahat
) ا . ع . لقيته مقارحة : روباروى شدم با او و دوچار آن گشتم .

مقارض

(
maq rez
) ا . ع . زمين تنك كاشته . و خنورهاى مى . و سبوهاى بزرك . و جاهايى كه در آن از كمى آب آبكش در چاه فرو شود . ج . مقرض .

مقارضة

(
moq razat
) م . ع . قارضه مقارضة و قراضا : پاداش داد آن را . و تجارت كرد از مال آن باينكه موافق شرطى كه با صاحب مال كرده است سود تجارت ما بين آنها توزيع شود .

مقارع

(
maq re '
) ع . ج . مقرعة .

مقارع

(
moq re '
) ا - ص . ع . غالب . و مغلوب . و مهتر . و خصم و حريف .

مقارعات

(
moq ra ' t
) ا . ع . ضربه‌ها و تپانچه‌ها و كوفتگيها .

مقارعة

(
moq ra'at
) م . ع . با همديگر قرعه انداختن . و گرفتن ماده شتر سركش و خوابانيدن آن را براى گشن تا گشنى كند . و واكوفتن دليران همديگر را .

مقارف

(
maq ref
) ع . ج . مقرف .

مقارفة

(
moq rafat
) م . ع . قارفه مقارفة و قرافا : نزديك شد با او و آميخت با آن . و قارف الخطيئة : آميزش كرد گناه را . و قارف الرجل المراة : گاييد آن مرد زن را .

مقارن

(
moq ren
) ص . ع . با هم رفيق و يار شده و پيوسته شده .

مقارن

(
moq ren
) ص - م - ف . پ . مأخوذ از تازى - با هم قرين و يار و پيوسته و مرتبط و همدم و مصاحب و مأنوس و هم ساز و نزديك .

مقارنة

(
moq ranat
) م . ع . قارنه مقارنة و قرانا : يار و رفيق و مصاحب او شد . و نيز مقارنة و قران : جمع كردن دو خرما را در خوردن . و يار كردن دو چيز را با هم .
فرهنگ نفيسى ( فارسى ) — صفحة 3444 | على اكبر نفيسى ( ناظم الأطبا )