تخطي إلى المحتوى الرئيسي

فرهنگ نفيسى ( فارسى ) — صفحة 3402

مساهمون:

ص٣٤٠٢

معرق

(
mo'raq
) ص . ع . كسى كه در كرم و يا در لؤم داراى اصل و عرق باشد . و شراب معرق : شراب آميخته با اندكى آب . و فحل معرق : گشن اصيل و نجيب .

معرق

(
mo'arraq
) ص . ع . شراب معرق : شراب رگ‌دار آميخته با اندكى آب . و رجل معرق الخدين : مرد كم گوشت رخسار و مرد كم گوشت . و رجل معرق العظام : مرد كم گوشت .

معرق

(
mo'arraq
) ص . پ . مأخوذ از تازى - هر چيز رگ‌دار . و كاشى معرق : قسمى از خشت كاشى منقش كه نقشها را مانند عرق در آن قرار داده‌اند .

معرقب

(
mo'arqab
) ص . ع ستور عرقوب بريده .

معرقة

(
mo'reqat
) و (
mo'arreqat
) ا . ع . راهى بسوى شام كه قريش از آن راه مىرفتند .

معرك

(
mo'rek
) ص . ع . زن حايض .

معرك

(
ma'rak
) و

معركة

(
ma'rakat
) و (
ma'rokat
) ا . ع . ميدان جنك و رزمگاه . ج : معارك .

معركة

(
me'rakat
) ا . ع . لته حيض .

معركه

(
ma'rake
) ا . پ . مأخوذ از تازى - هنگامه و هنگه و غوغا و ازدحام و تماشاگاه و جاى تماشا و جاى هنگامه و غوغا . و معركه جهاد و يا معركه كارزار : ميدان جنك . و معركه شدن : هنگامه شدن و ازدحام كردن مردمان .

معركه‌ساز

(
ma'rake - s z
) و

معركه‌گير

(
ma'rake - gir
) ا . پ . ريسمان باز و شعبده‌باز .

معرمض

(
mo'armez
) ص . ع . ماء معرمض : آب داراى چغرلاوه .

معرن

(
mo'arran
) ص . ع . رمح معرن : نيزه ميخ دوز كرده .

معرنفط

(
mo'ranfet
) ا . ع . شرمگاه زن .

معرو

(
ma'rovv
) ص . ع . كسى كه گرفتار فسره نخستين تب باشد .

معرور

(
ma'rur
) ص . ع . آلوده . و شتر گرفتار بيمارى عر . و سرمازده . و آنكه او را چيزى غير مستقل رسد .

معرور

(
ma'rur
) ا . ع . از اعلام است .

معرورة

(
ma'rurat
) ص . ع . زنى كه بر شير وى چشم زخم رسد . و ماده شتر گرگين . و ماده شتر گشن‌ناك .

معرورك

(
mo'rurak
) ص . ع . ريگهاى درهم در آمده . و مرد متداخل گرد اندام .

معروش

(
ma'ruc
) ص ع . سايه‌گير از درخت و مانند آن . و بعير معروش الجنبين : شتر بزرك پهلو .

معروش

(
mo'arvac
) ص . ع . كسى كه در زير سايه درخت و جز آن نشسته باشد .

معروشات

(
ma'ruc t
) ج . ع . معروشة . و كروم معروشات : درختهاى رز و اديج بسته .

معروشة

(
ma'rucat
) ص . ع . بئر معروشة : چاه گرد گرفته . ج : معروشات .

معروض

(
ma'ruz
) ص . ع . ظاهر و هويدا شده و عرضه شده و تقديم شده . و شترى كه داراى داغ چليپا باشد .

معروض

(
ma'ruz
) ص - م - ف . پ . مأخوذ از تازى - عرضه شده و پيش آمده و تقديم كرده شده و تسليم كرده شده و درخواست شده و استدعا شده و عرض شده و نوشته شده و مورخ شده . و معروض داشتن : عرض كردن و درخواست نمودن و استدعا كردن . و كلمه معروض مىدارد : عنوان مكتوب اهل علم است بامرا و سلاطين .

معروضات

(
ma'ruz t
) ا . پ مأخوذ از تازى - عريضه‌ها و نوشتجات و درخواستها و مستدعيات و چيزهاى عرضه شده و اظهار كرده شده .

معروضه

(
ma'ruze
) ص . پ . مأخوذ از تازى - چيزهاى عرضه شده و اظهار شده و استدعا شده .

معروف

(
ma'ruf
) ا - ص . ع . مشهور و شناخته خلاف منكر . و كسى كه كف دست وى ريش باشد . و خير و رفق و دهش و احسان . و امر معروف : هر كارى كه همه كس آن را مىشناسند . و نيز معروف هر چيزى را گويند از اطاعت خداى تعالى و تقرب به آن و نيكويى بمردم كه مشهور باشد و همه كس آن را بداند . و نيز معروف از اعلام است . و معروف بن فيروزان كرخى : از اجله اصحاب و موالى حضرت على ابن موسى الرضا عليه الاف التحية و الثناء كه در بغداد در سال 200 هجرى وفات يافت و قبر آن در بغداد مزار عامه است و اهل بغداد به آن استسقا مىكنند .

معروف

(
ma'ruf
) ص . پ . مأخوذ از تازى - شناخته شده و شهرت يافته و مشهور و نامور . و هر كار خير و مشروع و روا و شايسته . و نيكويى و شايست .

معروفة

(
ma'rufat
) ص . ع . ارض سهلة معروفة : زمينى كه در آن گياه عرف فراوان عمل آيد .

معروق

(
ma'ruq
) ص . ع . شراب معروق : شراب رك‌دار از آب . و رجل معروق العظام : مرد كم گوشت .