تجارت و جز آن . و منى و تخم تذكير . و مقدار و اندازه و پيمانه و مبلغ و زن و مادهء هر حيوانى و ماده شتر . و گاو مادهاى كه فريدون را شير مىداد . و دگمهء قبا . و نام نوائى از موسيقى .
و نيز مايه بمعنى ماده و جهة و سبب و ذخيره استعمال مىگردد . و مايهء شب : تاريكى شب .
و مايهء صدق : ابو بكر صديق رضى اللّه عنه .
و مايه و سود : رأس المال و سود و نفع .
مايه خوش
(
m ye - koc
) ص . پ .
شيرين و خوشمزه .
مايهدار
(
m ye - d r
) ا . ص . پ .
گنده و ضخيم و ستبر . و غنى و مالدار و دولتمند .
و نان برآمده كه فطير نباشد . و بلغت مردم گيلان چند اول و آنان كه در عقب لشكر مىايستند .
مايهستانى
(
m ye - sat ni
) ا .
پ . محاصره .
مايه شير
(
m ye - cir
) ا . پ .
انفحه .
مايه گاو
(
m ye - g v
) ا . پ .
ماده گاو .
مايهور
(
m ye - var
) ا . پ .
مالدار و دولتمند و مايهدار . و خوبروى و زيبا .
مائى
(
m 'i
) ص . پ . - ماخوذ از تازى - آبى و منسوب به آب .
مائى
(
m 'i
) ا . پ . خودپرستى . و مائى و منى : خودپرستى و تكبر .
مائى
(
m 'iyy
) ص . ع . منسوب به ماء يعنى آبى و آبكى و آبدار و نيز منسوب به ما يعنى كدامين .
مائئة
(
m 'eat
) و
مائية
(
m 'iyyat
) و
مائية
(
m 'iyat
) ا . ع . گربه .
مائيت
(
m 'iyyat
) ا . پ . - مأخوذ از تازى - ماهيت . مر : ماهيت .
مائيم
(
m 'im
) و
ماييم
(
m yim
) پ . كلمهء فعل يعنى ما هستيم .
مائين
(
m 'in
) ع . ج . مائة .
مبا
(
mob
) ا . ع . يك نوع طعامى كه از رودهء گوسپند پر كرده از مصالح سازند و مبار نيز گويند .
مباءة
(
mab 'at
) ا . ع . خانهء زنبور عسل در كوه . و جاى بچه در رحم .
و جاى باش گاو . و خوابگاه شتران . و جاى آمد و شد گاوان وحشى .
مباءة
(
mab 'at
) و (
mob 'at
) ا . ع . خانه و منزل و جاى باش .
مباءشة
(
mob 'acat
) م . ع . باءشه مباءشة : بر زمين زد او را و متعرض نشد .
مباجة
(
mob jjat
) م . ع . باجه مباجة فبجه : كارزار كرد با او پس غالب و چيره شد او را .
مباح
(
mob h
) م . ع . حلال كرده شده . و نيز روا و جايز خلاف محظور .
مباح
(
mob h
) ا . ص . پ . - ماخوذ از تازى - حلال و جايز . و روا . و مجاز و شايان و شغا و مشروع . و هر چيزى كه همهء مردم در آن ذىحق باشند . و هر كارى كه فعل و ترك آن مساوى و بىتفاوت باشد .
مباحات
(
mob h t
) ا . پ .
- ماخوذ از تازى - كارهاى مباح و مشروع و روا .
مباحتة
(
mob hatat
) م . ع . باحت الماء مباحتة : خورد آب را بىآميغ چيزى .
و باحته الود دوستى ساده و بىآميغ كرد با وى . و باحت فلانا : دشمنى پيدا كرد با فلان . و باحت دابته بالضريع و نحوه : خورانيد ستور خود را ضريع و مانند آن .
مباحث
(
mab hes
) ا . ع . ج .
مبحث . و مباحث البقر : زمين بىآب و گياه و جاى غير معلوم يق : تركته مباحث - البقر : يعنى گذاشتم او را در جائى كه نمىداند كجاست .
مباحث
(
mob hes
) ا . پ . - ماخوذ از تازى - بحث كننده .
مباحثة
(
mob hasat
) م . ع .
باحثه فى الشئ مباحثة : بحث كرد آن را در آن چيز و مكالمه كرد آن را .
مباحثه
(
mob hese
) ا . پ .
- ماخوذ از تازى - بحث و نو سيره . و نزاع و جدال و مجادله . و منازعه . و تفحص . و تلاش .
مباحيت
(
mob hiyyat
) ا . پ .
- ماخوذ از تازى - حلاليت و روائى و حلال بودن .
مباخر
(
mab xer
) ع . ج .
مبخرة .
مباد
(
mab d
) و
مبادا
(
mab d
) ف . كلمهء دعا يعنى نيست باد و نباد . و خدا نكاد .
مباداة
(
mob d t
) م . ع . بادى بالعداوة مباداة : آشكارا كرد دشمنى را . الحديث : انه امران يبادى الناس بامره اى يظهره لهم .
مبادة
(
mob ddat
) م . ع . باده مبادة و بدادا : فروخت آن را بمعاوضه .
مبادة
(
mob ddat
) ا . ع . برآوردن هر كسى چيزى را و جمع كردن آن چيزها را و سپس تقسيم كردن ميان يكديگر . بداد (
bad d
) و بداد (
bed d
) مثله .
مبادر
(
mob der
) ا . ص . ع .
آنكه تعجيل كند . و غلام بسن بلوغ رسيده .
مبادرة
(
mob darat
) م ع .
بادره و اليه مبادرة و بدارا : پيشى