تخطي إلى المحتوى الرئيسي

فرهنگ نفيسى ( فارسى ) — صفحة 3289

مساهمون:

ص٣٢٨٩
سوراخهاى كوچكى كه عرق و بخار بدن از آنها خارج مىگردد .

مسام

(
mas m
) ا . پ . مأخوذ از تازى - سوراخ . و سوراخ كوچك . و درز و ترك . و ثقبه و منفذ . و ثقبه‌هاى كوچك كه در جلد جلد بدن مىباشند . و مسام بينى : سوراخ بينى .

مساماة

(
mos m t
) م . ع . ساماه مساماة و سماء : نبرد كرد او را در بزرگى .

مسامات

(
mas m t
) ا . پ . مأخوذ از تازى - منفذها و سوراخهاى كوچكى كه در بدن واقع‌اند و عرق و بخار از آنها خارج مىگردد .

مسامات

(
mas mm t
) ع . ج . مسام . و ج ج مسم .

مسامة

(
mas mat
) ا . ع . چوپ پهن و كلفت كه در زير دو قاعدهء در نصب كنند . و چوب جلو هودج .

مسامح

(
mos meh
) ص . پ . مأخوذ از تازى - سهل‌انگارى و غافل و بى خبر و كاهل و تنبل و بيفكر .

مسامحة

(
mos mahat
) م . ع . سامح فلانا مسامحة : آسانى كرد با فلان و سهل‌انگارى نمود . و مسامحه بكذا : بوى داد اين را و بخشيد بوى .

مسامحه

(
mos mehe
) ا . پ . مأخوذ از تازى - سهل‌انگارى و آسان شمردگى و تهاون و تغافل . و كيفوس . و تنبلى . و مسامحه كردن و يا مسامحه و قصور كردن : اهمال كردن و غفلت نمودن و كاهلى كردن .

مسامر

(
mos mer
) ص . ع . افسانه‌گو .

مسامرة

(
mos marat
) م . ع . افسانه گفتن .

مسامرى

(
mas mari
) ا . ع . بلغت اهالى مراكش : ميخ فروش .

مسامع

(
mas me '
) ع . ج . مسمع .

مسامعة

(
mas me'at
) ا . ع . نام گروهى از تازيان كه از اولاد مسمع كه پدر آنهاست مىباشند .

مساميح

(
mas mih
) ص . ع . قوم مساميح : گروه جوانمرد و خوش‌خوى و ملاطف و حليم و ملايم . ج . مسماح .

مسامير

(
mas mir
) ع . ج . مسمار .

مسان

(
mas nn
) ا . ع . شتران كلانسال .

مساناة

(
mas n t
) م . ع . سانيت الرجل مساناة : خشنود كردم آن مرد را و مدارا نمودم با آن مرد و نيكو كردم معاشرت آن مرد را . و ساناه مساناة و سناء : سالانه كرد او را براى كارى و اجير كرد آن را در سال و سال بسال داد او را چيزى . و نيز مساناة و سناء : يك سال پس از يك سال بار آوردن خرمابن .

مسانة

(
mos nnat
) م . ع . راندن و خوابانيدن گشن ماده شتر را جهت گشنى . سنان مثله .

مسانتة

(
mos natat
) م . ع . سانتوا الارض مسانتة : تفحص كردند زمين را جهت جستجوى گياه .

مسانحة

(
mos nahat
) م . ع . از جانب چپ صياد درآمدن صيد . سناح مثله .

مساند

(
mas ned
) ع . ج . مسند (
mesnad
) و (
mosnad
) .

مساندة

(
mos nadat
) م . ع . ساند الشعر مساندة و سنادا : شعر مختلف الردفين گفت . و سانده على العمل : پاداش داد ويرا بر آن كار . و ساند فلانا : قوت داد فلان را و يارى كرد آن را .

مساندة

(
mos nedat
) ص . ع . ناقة مساندة : ماده شتر بلند سينه و بلند پيش . و ماده شتر سخت توانا كه بعضى از اعضاى آن قوت مىدهد بعضى را .

مسانف

(
mas nef
) ع . ج . مسنف .

مسانهة

(
mos nahat
) م . ع . سانهه مسانهة و سناها . ر . سناه .

مسانيد

(
mas nid
) ع . ج . مسند .

مساواة

(
mos v t
) م . ع . ساويته مساواة و سواء : برابر كردم آن را . و ساويت بينهما : برابر كردم ميان آن دو را . و هذا يساوى درهما : اين يك درهم ارزش دارد . و هو لا يساوى شيئا : آن برابر چيزى نيست يعنى كم و اندك است و ارزشى ندارد .

مساوات

(
mos v t
) ا . پ . مأخوذ از تازى - برابرى و هموارى و برابر كردگى . و برابر آمدگى . و همسرى . و عدالت . و مساوات شدن : برابر شدن و مساوى شدن . و مساوات كردن : عدالت كردن .

مساودة

(
mos vadat
) م . ع . ساوده مساودة : داستان آورد با او . و ساود الاسد : طرد كرد و راند آن شير را . و ساود الابل النبات : گرفتند شتران گياه را به دهان و از كمى و كوتاهى آن نتوانستند آن را خوردن . و ساودنى فلانا فسدته : نبرد كرد من را فلان در مهترى و يا در سياهى پس غالب آمدم بر آن . و ساودت فلانا مساودة و سوادا : راز گفتم با فلان . و اصله ادناء سوادك من سواده و هو الشحض .

مساور

(
mas ver
) ع . ج . مسورة .

مساورة

(
mos varat
) م . ع . ساور مساورة و سوارا . ر . سوار .

مساوعة

(
mos va'at
) م . ع . بر ساعت معامله كردن مانند مياومة كه بر روز