تخطي إلى المحتوى الرئيسي

فرهنگ نفيسى ( فارسى ) — صفحة 3205

مساهمون:

ص٣٢٠٥
نهفته و نهان و پوشيده شده . و نيز مخفى : بطور پنهانى . و مخفى كردن : نهفته و پنهان كردن . و مخفى آمدن : بطور پنهانى آمدن .

مخفيا

(
maxfiyyan
) و

مخفيانه

(
maxfiy ne
) م ف . پ . مأخوذ از تازى - بطور پنهانى .

مخل

(
moxall
) و (
moxell
) ص . ع . رجل مخل : مرد فقير و محتاج . و كذلك : رجل مخل .

مخل

(
moxell
) ص . ع . اضطراب كننده . و آشوب‌كننده . و اعتراض‌كننده . و فاسدكننده و ويران‌كننده . و آنكه حاجتمند مىكند و محتاج مىنمايد . و والى كه غفلت مىكند در حفظ حدود و اندك مىگرداند لشكر آن را . و كسى كه مىبرد چيزى را و مىربايد . و آنكه غايب مىشود از جائى و مىگذرد از آن . و خرمابنى كه خرماى تباه و نارسيده بار مىآورد .

مخل

(
moxell
) ص . پ . مأخوذ از تازى - اضطراب‌كننده و آشوب كننده . و اعتراض كننده . و فاسدكننده . و فتنه‌انگيزاننده .

مخلا

(
moxall
) ا . پ . يك نوع طعامى كه از بادنجان پخته و گوشت فربه بريان نمودهء قيمه كرده و آب ليمو سازند و آن را با نان يوخه خورند .

مخلا

(
moxall
) ص . پ . مأخوذ از تازى - تهى و خالى . و رها يافته و آزاد شده . و مخلا بطبع : بدون تكلف و آسوده و آزاد .

مخلاة

(
mexl t
) ا . ع . توبره و تره دان و علف‌دان . ج : مخالى .

مخلاط

(
mexl t
) ص . ع . رجل مخلاط : مرد بهر كار در آميزنده و فسادكنندهء در آن .

مخلاف

(
mexl f
) ا . ع . روستا . و مرد بسيار خلاف‌كنندهء وعده . و ناحيه . يق : فى كل بلد مخلاف اى ناحية . ج : مخالف .

مخلب

(
mexlab
) ا . ع . داس بىدندانه . و چنگال جوارح خواه دد باشد و يا مرغ . ج : مخالب .

مخلب

(
moxleb
) ص . ع . تاك برك برآورده . و ماء مخلب : آب لاى ناك .

مخلب

(
moxallab
) ص . ع . فريفته شده . و آنكه بسيار نقش و نگار داشته باشد .

مخلب

(
moxalleb
) ص . ع . فريبنده .

مخلبس

(
moxalbes
) ص . ع . آنكه دل مىبرد و مفتون مىكند .

مخلة

(
moxellat
) ص . ع . ابل مخلة : شتران چرندهء علف شيرين . و ارض مخلة : زمين داراى خلة كه در آن گياه تلخ شورمزه نباشد .

مخلج

(
maxlaj
) ا . پ . يك نوع گياهى كه چون چارپايان خورند مست شوند .

مخلخل

(
moxalxal
) ا . ع . جاى خلخال از ساق و اشتالنك .

مخلخل

(
moxalxel
) ص . ع . آنكه گوشت از استخوان بر مىگيرد و برهنه مىكند آن را .

مخلد

(
maxlad
) ا . ع . از اعلام است .

مخلد

(
mexlad
) ص . ع . رجل مخلد : مرد سالديده‌اى كه پيرى در وى پديدار نشده باشد .

مخلد

(
moxled
) ص . ع . ثابت و ساكن و برقرار . و بشدت چسبيده و پيوسته . و مايل . و لازم گيرنده .

مخلد

(
moxallad
) ص . ع . مردى كه پير نمىشود هرگز و هميشه در خدمت حاضر مىباشد و از حد خدمت تجاوز نمىكند . و آراسته به گوشواره‌ها و دست برنجنها . ج : مخلدون . قوله تعالى :
وِلْدانٌ مُخَلَّدُونَ *
. و نيز مخلد : جاويد و هميشه و دائم .

مخلد

(
moxallad
) ص . پ . مأخوذ از تازى - جاويد و جاويدان و دائم و هميشه .

مخلد

(
moxalled
) ص . ع . ثابت و برقرار و كسى كه هميشگى مىدهد .

مخلدون

(
moxalladuna
) ع . ج . مخلد .

مخلس

(
moxles
) ص . ع . گياه خشك و تر بهم آميخته . و موى سياه و سپيد بهم آميخته .

مخلص

(
maxlas
) م . ع . خلص خلوصا و مخلصا و خلاصا . ر . خلاص .

مخلص

(
maxlas
) ا . پ . مأخوذ از تازى - ملجأ و پناهگاه و جاى رهائى . و جاى فرار و گريز . و باصطلاح شعرا تخلص يعنى لقبى كه شاعر براى خود اختيار مىكند و آن را در آخرين بيت از غزل خود ذكر مىكند و آن بيت را شاه بيت مىنامند . و نيز كلمه‌ايست كه در كوتاهى سخن استعمال مىكنند .

مخلص

(
moxlas
) ص . ع . خالص كرده شده و ناآلوده و ناملوث .

مخلص

(
moxles
) ص . ع . بىريا . و سمعهء در عمل . و بنده‌اى كه در دين خود خالص بود و خدا وى را برگزيده باشد . ج : مخلصون .

مخلص

(
moxles
) ا . ع . از اسمهاى خداوند عالم جل شانه مىباشد زيرا كه اختيار مىكند و بر مىگزيند بنده را براى رسالت .

مخلص

(
moxles
) ا - ص . پ . مأخوذ از تازى - خالص و صاف و پاك و بىغش . و صادق و دوست حقيقى و فرمان‌بردار و مطيع و بىنفاق . و دوست مخلص و يا محب مخلص : دوست خالص و بىريا و بىنفاق و