تخطي إلى المحتوى الرئيسي

فرهنگ نفيسى ( فارسى ) — صفحة 3192

مساهمون:

ص٣١٩٢
كفر و فساد . قيل : الكفر مخبثة لنفس المنعم اى مفسدة .

مخبخب

(
moxabxab
) و

مخبخبة

(
moxabxabat
) ص . ع . شتران بسيار و شتران فربه و نيكو كه هر كس آنها را ببيند تحسين مىكند . يق : ابل مخبخبة .

مخبر

(
maxbar
) ا . ع . علم به ظاهر چيزى . و آگاهى از چيزى . و درون مرد خلاف منظر . و جاى آزمايش .

مخبر

(
moxber
) ص . ع . خبر دهنده .

مخبر

(
moxber
) ا . ص . پ . مأخوذ از تازى - خبر دهنده و آگاه سازنده و تحقيق‌كننده و گويندهء اخبار . و چهرهء انسانى . و مخبر صادق : آورندهء خبرهاى راست و صحيح و كنايه از آن حضرت صلى اللّه عليه و آله .

مخبر

(
moxabber
) ص . ع . اطلاع دهنده و خبر دهنده .

مخبرانى

(
maxbar niyy
) ا . ع . كسى كه به خوبى خبر هر چيزى را مىداند .

مخبرة

(
maxbarat
) ا . ع . آبخانه و حوضخانه . و جاى لازم .

مخبرة

(
maxbarat
) و (
maxborat
) ا . ع . جاى آزمايش . و علم به چيزى . و درون هر چيزى .

مخبرة

(
maxbarat
) و (
maxborat
) م . ع . خبر خبرة و خبرة و مخبرة و مخبرة . ر . خبرة (
xebrat
) و (
xobrat
) .

مخبز

(
maxbaz
) و

مخبزة

(
maxbazat
) ا . ع . نان‌پزخانه . ج : مخابز .

مخبصة

(
mexbasat
) ا . ع . نوعى از كفچه .

مخبط

(
mexbat
) ا . ع . عصائى كه بدان برك درخت ريزند . ج : مخابط .

مخبط

(
moxbat
) ص . ع . بيمار و دردمند و آزرده .

مخبط

(
moxbet
) ص . ع . سر فرود آورنده .

مخبط

(
moxabbat
) ص . پ . مأخوذ از تازى - آشفته و پريشان عقل و فاسد .

مخبل

(
moxbel
) ص . ع . كسى كه اسب عاريت مىدهد تا بر آن سوار شده جهاد كنند . و آنكه عاريت مىدهد شتر ماده و يا ميش را تا شير آن را بخورند و از پشم وى منتفع شوند .

مخبل

(
moxabbal
) ا . ع . مصروع و تباه خرد . و فرومايه . و ناقص اعضاء . و نام چند نفر شاعر .

مخبل

(
moxabbal
) ا . ص . ع . تباه‌كننده و فاسدكننده . و قطع‌كنندهء يكى از اعضا . و فاسدكنندهء خرد و عقل . و روزگار . و طالع و بخت .

مخبور

(
maxbur
) ا . ع . طعامى كه نان خورش آن نيكو بود .

مخبوز

(
maxbuz
) ص . ع . خيز مخبوز : نان پخته شده .

مخبوط

(
maxbut
) ص . ع . برك ريخته شدهء از درخت . و مرد مبتلا بزكام .

مخبول

(
maxbul
) ص . ع . مصروع و پريشان عقل .

مخبون

(
maxbun
) ص . ع . جامهء دولا شدهء دوخته شده . و دست پنهان كردهء در زير بغل و يا در زير جامه . و طعام نهادهء براى روز سختى . و باصطلاح عروض : حرف ساكن ساقط شدهء از سبب خفى چنان كه از فاعلن فعلن بكسر عين .

مخبون

(
moxebbuna
) ع . ج . مخب .

مخبى

(
moxbi
) و (
moxabbi
) ص . ع . كسى كه پنهان مىشود در خيمه .

مخبية

(
maxbiyat
) . ا . ع . جائى كه چيزى را در آن نهاده و پنهان مىكنند . ج : مخابى .

مخبئن

(
moxba'enn
) ص . ع . مردى كه اعضاى وى درهم كشيده و در يكديگر متداخل باشند .

مخة

(
moxxat
) ا . ع . مغز استخوان ، و هو اخص من المخ .

مخت

(
moxt
) ا . پ . رجا و اميد و اميدوارى .

مخت

(
moxett
) ص . ع . كسى كه كم مىكند و زيان مىرساند . و شرمگين .

مختار

(
moxt r
) ا . ص . ع . صاحب اختيار و اختياردارنده . و گزيننده . و گزيده . و انت بالمختار يعنى اختيار كن چيزى را كه خواهى .

مختار

(
moxt r
) ا . پ . مأخوذ از تازى - اختياردار و صاحب اختيار . و پسنديده و پسند شده و پسندكننده . و برگزيده و بهتر و اعلاتر . و خودسر و آزاد در هر كار ضد مجبور . و داراى قدرت و توانائى و حكومت و رياست و صاحب و مالك و خداوند . و مختار حق و يا مختار كل كنايه از آن حضرت صلى اللّه عليه و آله .

مختار كار

(
moxt r - k r
) ا . پ . اختيار دارندهء در كارها . و پيشكار و كار گزار . و عامل و امين . و وكيل .

مختار كارى

(
moxt r - k ri
) ا . پ . مباشرى و وكالت و نيابت .

مختارنامه

(
moxt r - n me
) ا . پ . توانائى و قدرت . و مكتوب توانائى .

مختارى

(
moxt ri
) ا . پ . مأخوذ از تازى - خودسرى . و آزادى و قدرت .

مختاريت

(
moxt riyyat
) ا . پ .