تخطي إلى المحتوى الرئيسي

فرهنگ نفيسى ( فارسى ) — صفحة 4006

مساهمون:

ص٤٠٠٦
صلابت سنك .

يرر

(
yarar
) م . ع . ير الحجر يررا ( از باب سمع ) : سخت گرديد سنك .

يرسقى

(
yarsaqi
) و

يرسه

(
yarse
) ا . پ . شبپره و خفاش .

يرع

(
yar '
) ا . ع . بچه گاو .

يرع

(
yara '
) ا . ع . چيزى مانند پشه كه روى را مىگزد .

يرع

(
yara '
) م . ع . يرع يرعا ( از باب سمع ) : بددل و جبان گرديد .

يرغ

(
yaraq
) ا . پ . يراغ . و اسب سوارى كردهء آزموده كه بدان ايلغار كننده . و اتفاق و اجتماع و مصلحت .

يرغمال

(
yarqam l
) ا . پ . مأخوذ از تركى - كفالت و ضمانت و گروى .

يرغو

(
yarqu
) ا . پ . سرهنك و شحنه و چاووش . و خصومت و ستيزگى و مناقشه و نزاع . و ممنوع و باز داشته شده . و نظام و ترتيب . و حكم و فرمان .

يرغه

(
yarqe
) ا . پ . اسب تيزرو و راه‌وار .

يرق

(
yaraq
) ا . پ . مأخوذ از تركى - جرم و گناه .

يرقان

(
yarq n
) و (
yaraq n
) ا . ع . زردى كه در كشت افتد و به فارسى سيك نامند . و بيمارى زرده كه در انسان پديد آيد و كاخر يا كاخه نامند .

يرقانى

(
yaraq ni
) ص . پ . زرده شده و خزان شده . و گرفتار كاخر شده .

يرقسز

(
yarq - sez
) ص . پ . مأخوذ از تركى - بىگناه و بىجرم .

يرقلغ

(
yaraqloq
) ا . پ . مأخوذ از تركى - زاغ و كلاغ .

يرقلى

(
yaraqli
) ا . پ . مأخوذ از تركى - كناهكار .

يرقود

(
yarqud
) ص . ع . رجل يرقود : مرد پرخواب .

يرقوع

(
yarqu '
) ص . ع . جوع يرقوع : گرسنگى سخت .

يرلغ

(
yarlaq
) و

يرليغ

(
yarliq
) ا . پ . مأخوذ از مغلى - برات و سند و فرمان پادشاهى بخصوص فرمان خان تاتارستان . و رحم و شفقت . و نااميدى و بيچارگى .

يرم

(
yarm
) ا . پ . قسمى از ساز مانند بربط كه داراى شكم بزرگى است و تارهاى آن برنجين و آن را با كمان مىنوازند . و كسى كه اين ساز را مىنوازد .

يرمر

(
yarmar
) ا . پ . انتظار و نگرانى .

يرمسق

(
yaramsaq
) ا . پ . مأخوذ از تركى - رفيق و مصاحب بىقدر و حقير و سالوس .

يرمع

(
yarma '
) ا . ع . بازيچه‌ايست مر كودكان را كه به فارسى بادفر گويند . و نيز يك نوع سنك سپيدى سست كه در شكستن ريزه ريزه گردد و چون كسى اندوهگين و شكسته دل باشد مىگويند : تركته يفت اليرمع .

يرمغان

(
yarmaq n
) ا . پ . ارمغان و سوغات .

يرمق

(
yarmaq
) ا . پ . پول و درم و دينار .

يرموق

(
yarmuq
) ص . ع . رجل يرموق : مرد ضعيف البصر و سست بينايى .

يرمول

(
yarmul
) ا . ع . برك خرماى آلوده بريك .

يرنا

(
yarn
) ا . پ . حنا .

يرنأ

(
yarrana '
) و (
yorrana '
) و

يرناء

(
yorann '
) ا . ع . حنا .

يرنب

(
yarnab
) ا . ع . كلاكموش كوتاه‌دم .

يرنداق

(
yarand q
) ا . پ . تسمه و دوالى كه نرم و سپيد و ستبر باشد . و روده‌ها .

يرندج

(
yarandaj
) ا . پ . پوست سياه . و كسى كه موزه و كفش را سياه مىكند و اين زمان وى را واكسى مىگويند .

يرنوء

(
yarannu '
) م . ع . رنك كردن بايرنأ .

يروپ

(
yorup
) ا . پ . اروپ .

يروع

(
yaru '
) ا . ع . ترس و هول و خوف .

يرون

(
yarun
) ا . ع . مغز كلهء پيل . و خوى و عرق ستور باركش . و آب گشن .

يريان

(
yary n
) ا . پ . نام شهر سمرقند .

يز

(
yaz
) ا . پ . گياهى خاردار كه بتازى ثمام گويند و آن را بر اطراف خيمه و ديگر جايها گذارند تا مردمان و جانوران آمد شد نتوانند نمود .

يزأنى

(
yaza'niyy
) ص . ع . رمح يزأنى : نيزه منسوب بينرن كه نام جايى و يا گروهى است از حمير .

يزانى

(
yaz niyy
) ص . ع . رمح يزانى : نيزه منسوب بذويزن .

يزبهانتن

(
yzbah netan
) ف ل . پ . بلغت زند و پازند : زمزمه كردن مغان در وقت غذا خوردن .

يزد

(
yazd
) ا . پ . نام شهرى واقع در ميان اصفهان و شيراز و كرمان .

يزد

(
yazd
) ا . پ . ايزد و خدا .

يزدادى

(
yazd di
) ا . پ . نوعى از قليه و يا قيمه كه پس از پخته شدن بر بالاى آن تخم‌مرغ گذارند . و كوفته‌اى كه در