و كوبيده و كاآگازو عبارت است از برگهاى بو داده و نيمكوب كرده و نوعا ساقه و برگ درخت ماته را مىخشكانند بعد آسياب كرده در كيسههاى مربعى كه به اندازه بالش مىباشد و از پوست گاو ساخته شده داخل كرده مىفروشند . . . اهالى آمريكاى جنوبى نوعا در استعمال ماته به جاى قورى ، صراحى از كدوى قليانى استعمال مىنمايند و يك طرف اين صراحى را سوراخ مىكنند و ابتدا قدرى قند و پوست نارنج از سوراخ داخل صراحى كرده و بعد 20 تا 30 گرم گرد برگ و ساقههاى نيمكوب ماته و بعد آب جوش داخل مىنمايند و مىگذارند دم بكشد و در وقت آشاميدن لوله فلزى را كه نوك آن مانند حباب است و داراى سوراخهاى چندى مىباشد در آن سوراخ داخل مىكنند و آن را مىمكند سوراخهاى حباب مانع مىشوند از اينكه تفاله دوا در دهان داخل شود و فقط مايع مصفى مكيده . . . به هر جهت اهالى اسپانيول و امريك مركزى نقوع ماته را مانند محرك استعمال مىنمايند . . . ( ناظم الاطباء : 1 * ) .
قسمت مورد مصرف : برگ
تركيبات شيميائى :
1 - آلكالوئيدهاى تيپگزانتين
( Methyxanthine )
: كافئين
Caffeine
( % 2 - 2 / 0 ) ، تئوبرومين
Theobromine
( % 2 / 0 - 1 / 0 ) ، تئوفيلين
Teophilline
( % 05 / 0 ) كه محرك سيستم اعصاب مركزى هستند .
2 - فلاوونوئيدها
Flavonoids
: كمفرول
Kaempferol
، كوئرستين
Quecetin
و گليكوزيد روتين
Rutin
.
3 - تاننها ( % 16 - 4 ) : مانند ماتهتانيك اسيد
Matetanic acid
كه مشابه با كافه تانيك اسيد است .
4 - ترپنوئيدها
Terpenoids
: اورسوليك اسيد
Ursolic acid
، بتا آميرين
Beta amyrin
، ايلكسوزيد آ
Ilexosid - A
، ايلكسوزيد ب
Ilexosid - B
.
5 - مواد ديگر : كولين
Cholin
، ترىگونللين
Trigonellin
، ريبوفلاوين
Riboflavine
( ويتامين
B 2
) ، پيريدوكسين
Pyridoxine
، نياسين
Niacin
، پانتوتنيك اسيد
Pantothenic acid
، ويتامين
C
، رزين ، اسيدهاى آمينه ، كلروژنيك اسيد
Chlorogenic acid
( % 16 - 10 ) ، نئوكلروژنيك اسيد
Neochlorogenic acid
و مواد معدنى نظير كلسيم ، پتاسيم ، روى ، منگنز ، مس و آهن .
خواص درمانى :
محرك سيستم اعصاب مركزى ، ضد اسپاسم ، ضد رماتيسم ، كوتاهكننده دوران نقاهت ، موثر بر نيروى انقباض قلب ، پائينآورنده قند و چربى خون .
موارد مصرف درمانى :
خستگى روحى و جسمى ، خوابآلودگى ، دپرسيون خفيف ، فشارها و دردهاى عصبى ، دردهاى رماتيسمى ، سردرد ، ميگرن ، نارسائى قلب ، آرتريت ، ديابت .