تخطي إلى المحتوى الرئيسي

دايرة المعارف طب سنتى ( گياهان دارويى ) ( فارسى ) — صفحة 392

مساهمون:

ص٣٩٢
( 1 * ) - تت دياسقوريدوس م - 3 ص 307 ش 149 . ( 2 * ) - تت الحاوى ج 20 ص 82 - 83 . ( 3 * ) - در اصل : اندروسا ( 4 * ) - الجامع المفردات الادويه و الاغذيه ، ج 4 ص 200 . ( 5 * ) - از تذكره اولى الالباب صفحات 270 و 336 . ( 6 * ) - تحفه حكيم مومن ص 263 ، مخزن الادويه ص 576
Code - 2763
قورس ( * )
Hypericum coris L .
قورس را اوفاريقون نيز ناميده‌اند برگ آن به برگ گياه اريقى
( Calluna vulgaris L . )
شباهت دارد ولى آن كوچكتر است . داراى رطوبتى است كه در اثر مالش به دست مىچسبد و به رنگ قرمز خونى است . درازاى اين گياه يك وجب ، خوش‌طعم ، معطر و تند است . دانه آن پيشاب را زياد و خون قاعدگى را روان مىسازد و چنانچه با شراب خورده شود در گزيدگى رتيل و با فلفل در كزاز سودمند است و ماليدن مخلوطى از آن و روغن زيتون در فالج كه گردن به سمت پشت مايل كند موثر است ( ديوسكوريد : 1 * ) . ابن بيطار آن را از انواع هوفاريقون دانسته و به ترتيب ذيل هوفاريقون به توصيف اوفاريقون
( Hypericum perforatum L . )
، اسفندون يا اسقوريداس
( H . quadrangulum L . )
اندروساومون
( H . androsaemum L . )
و گياه مورد بحث مىپردازد و مىنويسد . اماقورس ديوسكوريد مىنويسد : . . . ( وصفى كه در اينجا براى اين نام ذكر شده است كاملا با توصيف ديوسكوريد مطابقت دارد ) ( ابن بيطار : 2 * ) . حكماء سنتى بعدى ذيل هوفاريقون سه گياه از جنس
Hypericum
را توصيف نموده‌اند كه به ترتيب عبارتند از اوفاريقون ، اندروسامون و گياه مورد بحث . اين پزشكان علاوه بر موارد مصرف ذكر شده توسط ديوسكوريد مىنويسند : طبيعت آن گرم و خشك ، مقوى معده ، خردكننده سنگ كليه ، سقطكننده جنين ، سرخ‌كننده رخسار و پادزهر سموم است . در قولنج ، استسقاء ، سياتيك ، تب چهار يك ( مالاريا ) و ضربان مفاصل سودمند است . زخم‌ها را التيام مىبخشد . بهق و كلف را رفع مىكند . در گرم‌مزاجان موجب سردرد مىشود مگر آنكه با سكنجبين تناول نمايند . مقدار خوراك آن حدود 5 / 3 گرم است ( داود انطاكى ، حكيم مومن و عقيلى خراسانى : 3 * ) . ( 1 * ) - تت دياسقوريدوس م - 3 ص 307 ش 150 ( 2 * ) - الجامع المفردات الادويه و الاغذيه جلد 4 ص 200 ( 3 * ) - تلخيص از تذكره داود انطاكى ص 336 ، تحفه حكيم مومن ص 263 ، مخزن الادويه صفحه 576 .