كولپپر ( 1652 ميلادى ) درباره موارد مصرف نوع افيسينال مىنويسد : گياه براى كبد و طحال سودمند است و رگهاى بسته را مىگشايد و خون را تصفيه مىكند ، در جذام ، جرب ، پوسته پوسته شدن جلد ، يرقان ، ملانكوليا ، زخم دهان و قطره آن براى چشم مفيد است * .
براى بيمارىهاى پوست و زردى در فصل بهار افشره آن را از 50 تا 250 گرم همراه با افشره كاسنى به مدت 2 الى 3 ماه ادامه مىدهند ( 9 * ) و شربت آن در علتهاى خنازيرى و تبخالى معمول است ( 10 * ) .
قسمت مورد استفاده : قسمتهاى هوائى گياه .
تركيبات شيميائى :
گياه داراى تركيبات زير است : آلكالوئيدها نظير :
1 - پروپينها : پروتوپين يا فومارين ، كريپتوپين
Cryptopine
2 - تپروتوبربرينها : اوروتنسين
N - methylsinacticti ne , Sinactine , Stylopine , Aurotensine
3 - اسپيروبنريل ايزوكينولينها :
Fumariline , Fumaricine , Fumaritine
4 -
B enzophenathripin
ها : مانند
Sanguinarin
فلاونوئيدها :
Rutin , Isoquercitrin
اسيدها : كلروژنيك ، كافئيك و فوماريك اسيد
مواد ديگر : موسيلاژ ، رزين ، يك ماده تلخ قابل استخراج ، املاح مختلف .
خواص درمانى :
آلكالوئيد پروتوپين نه فقط محرك كيسه صفرا و در ترشح صفرا موثر است بلكه ترشحات صفرا را به حالت تعادل درمىآورد
( Amphicholeretic )
.
فوماريك اسيد در بيمارىهاى پوستى موثر است و به صورت سنتتيك براى درمان
Psoriasis
تهيه مىشود ، شاهترج تصفيهكننده خون و كمكننده گلبولهاى قرمز خون ، چسبندگى و انعقاد خون است ، عصاره آنكه شامل تمام آلكالوئيدها مىباشد اثر جلوگيرى كننده از پيشرفت بىنظمىهاى قلب را دارا مىباشد ، شاهترج بر روى عضلات صاف اثر گذاشته حركات دودى شكل را تشديد مىكند به همين جهت اشتهاآور است .
موارد مصرف درمانى :
در نارسائى اعمال كبد ، قولنج كبدى ، ميگرن كه منشاء آن از كبد باشد ، يرقان ، قطع قاعدگى زودرس ، اشكال در وقوع قاعدگى و به عنوان ضد استفراغ و تشنگى ، بيمارىهاى جلدى مانند اكزماى مزمن ، پسوريازيس ، زرد زخم كودكان اكزانتم و تبخال .