دمكرده : 20 گرم ( 2 قاشق سوپخورى ) از برگ يا پوست و يا مخلوطى از آنها را به مدت يك ساعت در نيم ليتر آب خيس كرده سپس تا حد جوش حرارت مىدهيم و پس از دو سه جوش مىگذاريم سرد شود .
مقدار مصرف 3 تا 5 فنجان به فواصل مرتب در طول روز به عنوان ملين و مدر نوشيده مىشود .
جوشانده : جوشانده 30 در هزار پوست به عنوان تببر به مقدار يك فنجان قبل از هر غذا و جوشانده 80 در هزار ريشه به شكل ضماد و لوسيون در نقرس و رماتيسم .
عصاره مايع پوست : 20 ميلىليتر در روز .
( 1 * ) - براى اطلاع بيشتر رجوع شود به كد 2401 همين مجموعه
( 2 * ) - شرح اسماء م - 212
( 3 * ) - هر سه نام قديمى هستند : " زبان گنجشك " از قرن سوم هجرى ، " اهر " قرن هشتم هجرى ، " ون " از دوران قاجاريه
( 4 * ) - بديغورس پزشك ايرانى قبل از اسلام
( 5 * ) - تت جامع مفردات ابن بيطار ج 4 ص 108
( 6 * ) - تلخيص از الابنيه 300
( 7 * ) - تلخيص از تذكره 282 ، تحفه حكيم مومن 231 ، مخزن الادويه 502
( 8 * ) - تت قانون عب ص 352
( 9 * ) - پزشكىنامه ج 1 ص 96
Code - 2481
زبان گنجشك گل
Fraxinus ornus L .
گياهى است از خانواده
Oleaceae
كه اغلب به صورت بوتههاى بزرگ ديده شده ولى گاهى اوقات ارتفاع آن به 10 متر و حتى بيشتر مىرسد . اين درختچه زيبا بومى اروپا و جنوب غربى آسيا مىباشد كه به مركز اروپا و امريكاى شمالى نيز راه يافته است و به ويژه در جنوب ايتاليا ، كالابر و سيسيل و در جنگلهاى آفتابى ، كوهپايهها و كوهستانها مىرويد و به جهت گلهاى خوشهاى سفيد و زيبا و ماده قندى ( مان ) آن پرورش داده مىشود .
برگها متقابل ، به درازاى حدود 20 سانتيمتر ، شانهاى ، مركب از 5 تا 9 برگچه است كه يكى از آنها در انتها قرار دارد ، برگچهها بيضى و يا مستطيل شكل و دندانهدار است . بر روى برگها معمولا حشرهاى به نام ذراريح يا كانتاريد ديده مىشود كه سمى است به اين جهت گياه را " شجره الذراريح " نيز ناميدهاند .
گلها در فصل بهار در انتهاى شاخه به صورت خوشهاى و به رنگ سفيد ظاهر مىشوند . كاسه گل كوچك و جام گل مركب از 4 گلبرگ دراز و باريك و منتهى به يك زبانه كوچك و نازك مىباشد . ميوه حدود 2 سانتيمتر درازا و 5 ميلىمتر پهنا دارد و در اثر باد به اطراف پراكنده مىشود . ريشه راست و به رنگ خاكسترى مايل به قرمز مىباشد .