( 1 * ) - تلخيص از كتاب دياسقوريدوس ، جامع مفردات ، تحفه و مخزن الادويه
( 2 * ) - دياسقوريدوس م - 3 ص 561
( 3 * ) - جامع مفردات ج 1 ص 8 . انوفسطس يا انوفسطن ، ابو قسطس گياهى است با نام يونانى
Hippofaiston
و نام علمى
Cirsium stellatum
( 4 * ) - تلخيص از تحفه ص 11 ، مخزن ص 62
Code - 2362
خيرى « * »
Euphorbia thymifolia Burm .
گياهى است كوچك ، يك ساله ، شيرابهدار ، شاخهها باريك ، خوابيده ، كركدار تقريبا بنفشرنگ ، برگها متقابل ، كموبيش پهن و بيضى با دندانههاى خيلى ريز ، نوكتيز ، سطح زيرين برگ پوشيده از كرك ، ميوه كپسول ، دانهها قرمزرنگ ، صاف و بىمو با شيارهاى عرضى .
محل رويش گياه سرتاسر هند ، سيلان ، آسياى مركزى ، جنوب غربى پاكستان كراچى و در بلوچستان و سيرجان ايران مىباشد .
تاريخچه :
گياه از زمانهاى قديم در هند مصرف مىشود به سنسكريت
Laghududhika
و به هندى
Ghhoti - dudhi
ناميده شده است .
قسمت قابل مصرف : كليه قسمتهاى هوايى گياه
تركيبات شيميائى :
تمامى گياه محتوى 5 ، 7 و 4 ترىهايدروكسى فلاون 7 - گليكوزيد
5 , 7 , 4 - Trihydroxy flavon 7 glycoside
و كمى اسانس مىباشد .
خواص و موارد مصرف درمانى :
قسمتهاى هوائى گياه ضد باكترى ، ملين و شيرافزا مىباشد . در هند از قسمتهاى هوائى گياه در اسهال خونى ، كورك ، خونريزى رحمى و در اسهال به نسبت مساوى با تخم خرفه و از شيرابه برگ گياه در زخمها و بيمارىهاى پوستى و از تمامى گياه به عنوان حشرهكش استفاده مىشود .
( * ) - گياه در بلوچستان خيرى و در سيرجان علف سدا ناميده مىشود و با خيرى مشهور در طب سنتى فرق دارد . رجوع شود به كد 1424 .