مىرويد و ميوههايى دارند كه ما نداريم .
در هند انگور نيست و در چين هم اندك است ديگر ميوهها نزد آنها بسيار است و انار در هند بيشتر است .
علوم در نزد چينيان و هنديان
چينىها سابقهاى در علم ندارند و اصل ديانت ( دين ) آنها نيز از هند است و تصور مىكنند كه هندىها بتها را براى ايشان ساخته و آنهايند كه اهل ديانتند .
هر دو قوم معتقد به تناسخند و در فروع دينشان با هم اختلاف دارند . پزشكى و فلسفه در هند رواج دارد . چينىها نيز پزشكى دارند و بيشتر طبابت آنها داغ كردن ( كى ) است . با علم نجوم نيز آشنايى دارند ولى هندىها بيشتر نجوم مىدانند . در ميان اين دو قوم ( چينىها و هندىها ) هيچ مسلمان و عرب زبانى را نمىشناسيم .
سپاهيان در هند و چين
اسب در هند كم و در چين زياد است . در چين فيل وجود ندارد و اجازه نمىدهند كه فيلها به سرزمين آنها داخل شوند . زيرا آنها را بدشگون مىدانند .
لشكريان شاه هند بسيار است لشكريان از دولت حقوق نمىگيرند هرگاه پادشاه آنها را به جنگ فرا خواند با خرج و هزينه خود به جنگ مىروند « 1 » و شاه عهدهدار هيچ گونه هزينه آنها نيست . اما در چين مانند اعراب عطايا و هزينه سپاه به عهده پادشاه است . سرزمين چين دلگشاتر و بهتر است و بيشتر هند خالى از شهر است .
هامش
( 1 ) . رك به مختصر كتاب البلدان ، ص 14 و 15 .