در روح بشر سريعتر از نور باشد .
با توجه به اين سرعت سير و حركات روح بخصوص خاطرات قلبى استفاده مىشود كه سطح صحنههاى ساعات و ايام و ليالى هر فردى از بشر چه قدر سعه بينهايت خواهد داشت چه از لحاظ وسعت بينهايت و لحظات و خاطرات بيشمار با اين سرعت كه قابل قياس به چيزى نخواهد بود در دوره زندگى دامنه دار افراد بشر چه اسرارى از حركات روانى و جوارحى در روان خود انباشته كه هيچ فردى بر لحظهاى از كمون خود احاطه كامل نخواهد داشت و همه حركات ارادى و روانى در روح و روان انباشته شده و نيروى خيال همه آنها را واجد خواهد بود نهايت از نظر اينكه نيروى خيال محفوف بعوايق و موانع بىشمارى است نمىتواند به آن كاملا توجه داشته باشد ولى كرام كاتبين و قلم غيبى همه دقايق و لحظات را در لوح و روان مجرد و بينهايت بشر ثبت و ضبط نموده است .
و در تعريف آن آيهء كريمه
لا يُغادِرُ صَغِيرَةً وَ لا كَبِيرَةً إِلَّا أَحْصاها
توجه نموده است .
و بر حسب كريمه
ما عَمِلَتْ مِنْ خَيْرٍ مُحْضَراً
به نيروى غيبى همه خاطرات و نهفتههاى روانى كه احصاء و احاطه به آنها جز ساحت ربوبى امكان ناپذير است در روان احضار خواهد شد و شاهد آنست كه در كمون روح انباشته و ذخيره بوده ولى مورد نسيان و قصور و عدم توجه بوده از نظر اينكه نيروى خيال در حال زندگى مقرون بعوايق بسيار بوده ولى پس از ورود بعالم شهود همه آنها كه در روان داشته و به آنها توجه نداشته صورت ادراكى و شهودى آنها احضار خواهد شد بحضور ذاتى و غير قابل تزلزل و زوال خواهد بود و به صورت تمثل و وجود مثالى ادراكى به آنها احاطه خواهد يافت .
و از جمله آثار عالم شهود آنست كه هنگام كه در آستانه مرگ در آيد فرشتگان كه فيض روح او را به عهده دارند مشاهده خواهند نمود در صورتى كه