معارف را فراگرفتهايد كه بتوان به توفيق خداوند متعال - جلّ و علا - جملهء دعا شرح داده شود .
جواب دوم : ردّ شمس عبارت است از اينكه زمين در مدار وضعى خود كه دور خودش مىچرخد با آفتاب مواجه شود و هر طورى كه در اين حركت وضعى پيش آيد ربطى به منظومهء شمسى ندارد و اصلًا برخوردى به چيزى نخواهد رساند و اگر فرضاً برساند مربوط به خود زمين خواهد بود و قابل تدارك است . و همچنين در مواردى كه به جاى نور شمس ، ردّ شمس تعبير شده معناى آن هم همين است ، بلى بر مبناى هيئت قديم كه زمين ساكن است و افلاك سيّارات كه از آن جمله فلك شمس است حركت مىكنند معناى ردّ شمس عبارت از پيشآمد در حركت فلك شمس است و بر اين مبنى داستان منظومهء شمسى در كار نيست و هيچگونه اشكالى ندارد ؛ پس آنچه مشكل به نظر رسيده در اثر گرفتن جزئى از هيئت قديم و جزئى از هيئت جديد است با اينكه اين دو مبنا تضادّ دارند و جاى ندارد خلط نمودن بين آنها ، در هيئت قديم حركت كردن شمس در كار نيست و تابع گردش فلك است و جاذبيّت شمس منظومه خود را به تبعيّت از خويش اصلًا موضع ندارد و اگر هيئت جديد در نظر گرفته شود اختلال و اختلاف در حركت دورى و وضعى زمين اصلًا به ساير كرات ندارد . « والعلم عنده سبحانه و تعالى » .
خداوند متعال ماها را توفيق سير آفاقى دهد « 1 » .
س 10 : آيا دعاى ندبه منسوب به معصوم عليه السلام است يا نه ؟ و نظر مبارك در صحّت آن چيست ؟
ج 10 : دعاء شريف ندبه شامل اعتقادات حقّه و مستند به معصوم عليه السلام است . علامهء مجلسى قدس سره در مجلد 22 بحار از طريق سيّد طاووس از شيخ جليل محمّد مشهدى ( كه
هامش
( 1 ) . ردّ شمس و بازگشت خورشيد براى دو وصى پيغمبر اولوالعزم و حضرت سليمان .