بود . خدايش رحمت كند .
البته شمارى از اين كتابهاى قديمى كه نسخههاى آنها در غير از كتابخانهء شاپور بودند و از آتش سوزى در امان ماندند ، تا اوايل قرن هشتم باقى بودند و نسخههاى آنها نزد جمال السالكين سيد رضىالدين ابوالقاسم على بن موسى بن محمد طاوس حسينى حلى ( 589 - 664 ) بوده است . اين مطلب از اينجا پيداست كه وى در لابهلاى نوشتههاى خود از اين نسخهها نقل مىكند . در فصل يكصد و چهل و دوم كتاب كشف المحجة كه در سال 649 نوشته است ، بعد از تشويق فرزند خود به فرا گرفتن علوم ، مىگويد : « إنّه هيّأ اللَّه جلّ جلاله لك على يدّى كثيرة - وى سپس بعد از ذكر كتب تفسير مىگويد - و هيأ اللَّه جلّ جلاله عندي عدّة مجلدات في الدعوات أكثر من ستّين مجلّداً » . بعد از سال تأليف اين كتاب نيز چندين كتاب ديگر به دست آورده است . در اواخر كتاب مهج الدعوات خود كه در روز جمعه هفتم جمادى الاولى سال 662 ، يعنى تقريباً دو سال پيش از وفاتش ، آن را به اتمام رسانده است مىگويد : « هذا آخر ما وقع في الخاطر - إلى قوله - و لو أردنا إثبات أضعافه و كلّما عرفناه كنا خرجنا عمّا قصدناه فإنّ في خزانة كتبنا في هذه الاوقات أكثر من سبعين مجلداً في الدعوات » .
دربارهء بقيهء كتابهاى او ، در جلد 2 ، ص 264 الذريعه ، به نقل از مجموعه شهيد گفتيم كه وى در سال تأليف الاقبال ، يعنى سال 650 ، هزار و پانصد كتاب در ملكيت خود داشته است و خدا مىداند كه از اين تاريخ تا زمان وفاتش ( 664 ) ، يعنى در طول چهارده سال ، چه تعداد ديگر بر كتابهايش افزوده شده بوده است .
اين هفتاد و اندى كتاب دعا كه سيد رضى الدين بن طاوس در سال 662 در اختيار داشته است اكثراً و بلكه تماماً از تصانيف متقدمين بر شيخ طوسى ( متوفاى 460 ) بوده است ؛ چون شيخ منتجب الدين تراجم علماى تا حدود صد و پنجاه سال بعد از شيخ طوسى را نوشته و تأليفات آنها را برشمرده است ولى ما در ميان آثار ايشان جز تعداد اندكى كتاب دعا نمىيابيم . علتش هم اين است كه تا نزديك به صد سال بعد از
شناخت نامه محدث قمى ( فارسى ) — صفحة 245
مساهمون: جمعى از نويسندگان
ص٢٤٥