شناس با استناد به يك سلسله مبانى و استمداد از يك مجموعه ابزارهاى مناسب در قالب يك روش ويژه ، در تكاپوى شناخت و كشف رازها و روابط مكنون در طبيعت خاموش است . تمايز بنيادى كوشش اين دو گروه را بايد تنها در برخى مبانى ، ابزارها ، روشها و راهبردها و شيوه نگرش و تجزيه تحليلها دانست ، ليكن از جهت نتايج و غايات كلى حقيقتجويى هر دو هدف مشتركى را دنبال مىكنند .
از تعريف ياد شده اين نكته روشن گرديد كه « تفسير » هدفى فراتر از « ترجمه » را دنبال مىنمايد . چه اينكه در ترجمه دشوارى ، صرفا از جهت ناآگاهى به مفهوم واژه است كه از طريق جستجو در مآخذ لغت شناسى بر طرف مىگردد ، ليكن مجهول تفسيرى ابهام در دلالت كلام است كه افزون بر يافتن مفهوم لغوى تلاش در راستاى دلالت كلام را نيز مىطلبد .
ضرورت فهم كلام خداوند
اين پيش فرض مقبول همهء خدا باوران وحى پذير است كه غرض اساسى از نزول پيام خداوند سبحان ، آن است كه مردم آن را دريافت نمايند ، بخوانند ، بدانند و به عمل بپيوندند . به بيان ديگر بينش و منش خود را بر مدار آن سامان دهند . لازمه طبيعى تحقق اين هدف آن است كه ما با ذهنيت جستجوگر ، به منظور آگاهى يا بى از نيازهاى فكرى و رفتارى خويش در محضر وحى مكتوب الهى قرار بگيريم . قرآن سند نبوت شريعت خاتم و قانون اساسى و اساس قانونى دست نخورده اسلام است كه راه و رسم زندگى توحيدى و سعادت آفرين را به انسان مىآموزد :
يا أَيُّهَا الَّذِينَ آمَنُوا اسْتَجِيبُوا لِلَّهِ وَ لِلرَّسُولِ إِذا دَعاكُمْ لِما يُحْيِيكُمْ
. « 1 » قرآن سخن هدايتگر پروردگار و تجلى اسماى حسنا و صفات علياى حق تعالى است كه از بارگاه ذات قدسى ظهور و نزول يافته و از مخاطبهاى خويش يعنى همه انديشههاى حقيقت جو و خرد ورز
هامش
( 1 ) انفال / 24 .