يك عامل سقوط و نابودى بدل شود .
در اين زمينه در آيات قرآنى از چندين نوع مظاهر قدرت نام برده شده است كه ستمگران در جهت ادامهء حكومت و سلطهء خود به آن مغرور بودند و قرآن سستى و بى پايگى همهء آنها را در مقابل سنتهاى الهى بيان مىكند :
قدرت نظامى و آثار تمدن :
أَ وَ لَمْ يَسِيرُوا فِي الْأَرْضِ فَيَنْظُرُوا كَيْفَ كانَ عاقِبَةُ الَّذِينَ كانُوا مِنْ قَبْلِهِمْ كانُوا هُمْ أَشَدَّ مِنْهُمْ قُوَّةً وَ آثاراً فِي الْأَرْضِ فَأَخَذَهُمُ اللَّهُ بِذُنُوبِهِمْ
« 1 »
آيا در روى زمين سير نمىكنند تا ببينند سرانجام گذشتگان چگونه بود ؟ آنها از لحاظ قدرت و نيرو و هم از لحاظ داشتن آثار در روى زمين از اينان قوىتر بودند . پس خداوند آنان را به خاطر گناهانشان مؤاخذه و هلاك نمود .
مغرور بودن به علم و دانش :
فَلَمَّا جاءَتْهُمْ رُسُلُهُمْ بِالْبَيِّناتِ فَرِحُوا بِما عِنْدَهُمْ مِنَ الْعِلْمِ وَ حاقَ بِهِمْ ما كانُوا بِهِ يَسْتَهْزِؤُنَ
« 2 »
پس هنگامى كه پيامبرانشان با بينهها به سوى آنان آمدند به علمى كه نزد آنان بود مغرور و فرحناك شدند و فرود آمد بر ايشان آنچه كه به آنان مسخره مىكردند .
نيرومندى و كثرت جمعيت :
هامش
( 1 ) - غافر ، آيه 21 .
( 2 ) - سوره غافر ، آيه 83 .