داده و از اعمال آنها انتقاد كرده است اين خطابها گاهى مربوط به همه كافران است و به صورت
( يا أَيُّهَا الَّذِينَ كَفَرُوا )
و يا
( يا أَيُّهَا الْكافِرُونَ )
آمده و گاهى مربوط به اهل كتاب است كه به صورت
( يا أَهْلَ الْكِتابِ )
و يا
( يا أَيُّهَا الَّذِينَ أُوتُوا الْكِتابَ )
آمده و يا خطاب به يهود است كه به صورت ( يا ايها الذين هادوا ) آمده است .
گاهى هم خطاب به كافران است اما نه به صورتى كه دين و آئين آنها مورد توجه باشد بلكه عمل خلاف آنها مورد توجه است و خطاب نيز روى همين عمل خلاف رفته است ، مانند :
ثُمَّ إِنَّكُمْ أَيُّهَا الضَّالُّونَ الْمُكَذِّبُونَ لَآكِلُونَ مِنْ شَجَرٍ مِنْ زَقُّومٍ
« 1 »
سپس شما اى گروه گمراهان و تكذيبكننده از درخت زقوم خواهيد خورد .
قُلْ أَ فَغَيْرَ اللَّهِ تَأْمُرُونِّي أَعْبُدُ أَيُّهَا الْجاهِلُونَ
« 2 »
بگو آيا به من امر مىكنيد كه جز خدا را بپرستم اى نادانان ؟
غير از خطابهائى كه ذكر شد در قرآن خطابهاى ديگرى هم آمده كه خصوصىتر است و در ضمن داستانهاى انبياء وارد شده است ، مانند : يا موسى يا يحيى ؛ يا بنى اسرائيل ؛ و همچنين خطابهائى از قول ديگران نقل شده ، مانند : ايها العزيز - ايها الصديق - ايها الملاء و مانند آنها .
هامش
( 1 ) - سوره واقعه ، آيه 51 .
( 2 ) سوره زمر ، آيه 64 .