بغداد در گذشته و نشانهء رمز او سين ( س ) است .
ب - حفص بن عمر بن عبد العزيز بغدادى مشهور به ابو عمر ملقب به دورى كه راوى ابو عمرو بصرى نيز بوده و علامت رمز او در قرائت كسائى تاء ( ت ) مىباشد .
براى مزيد اطلاع اسامى سه نفر از قراء معروف را كه نسبت بقراء سبعه در درجهء دوم قرار دارند با دو نفر راويان آنان ذيلا نگاشته مىشود :
1 - ابو جعفر يزيد بن قعقاع ( بفتح اول و سكون ثانى ) مخزومى مدنى ( متوفى 130 قمرى ) كه از تابعين و از شاگردان ابو هريره و عبد اللّه بن عباس بوده و نشانهء رمز او ثاء ( ث ) است - راويانش عبارتند از :
الف - عيسى بن وردان مدنى ( بفتح واو - متوفى 160 قمرى ) و علامت رمزش خاء ( خ ) مىباشد .
ب - سليمان بن جمّاز ( متوفى 170 قمرى ) كه نشانهء رمزش ذال ( ذ ) است .
2 - يعقوب بن اسحق حضرمى بصرى ( متوفى 205 قمرى ) كه نشانهء رمز او ظاء ( ظ ) است راويانش عبارتند از :
الف - رويس ( بضم اول و فتح ثانى - متوفى 238 قمرى در بصره ) و نشانهء رمزش غين ( غ ) است .
ب - روح ( متوفى 235 قمرى ) و نشانهء رمزش واو ( و ) است .
3 - ابو محمّد خلف بن هشام كوفى ( متوفى 229 قمرى ) كه راوى حمزهء كوفى هم بوده و علامت رمز وى شين ( ش ) است - راويانش عبارتند از :
الف - اسحق ورّاق ب - ادريس حدّاد ناگفته نماند كه شهيد اول و شهيد ثانى عليهما الرحمة قرائت سه نفر نامبردهء بالا را نيز مانند قراء سبعه متواتر دانند « 1 » .
تبصره - هر يك از قراء دهگانه ، علامت رمزى دارند كه يك حرف از الفباى زبان عرب است و هر جا اختلاف قرائتى باشد در حاشيهء بعضى قرآنها قرائت آن قارى را با علامت رمز وى براى توجه خوانندهء قرآن مينگارند .
هامش
( 1 ) - شهيد اول محمد بن مكى بن محمد بن حامد عاملى جزينى ملقب بشمس الدين - شهيد ثانى زين الدين بن على بن احمد شامى عاملى جبعى .