باب پنجم : علايم و رموز سجاوندى
در اكثر قرآنها در آخر يا وسط برخى آيات ، روى بعضى كلمات حروفى از قبيل :
( م - ط - ج - ص - ز - لا ) گذاشته شده است كه به رموز سجاوندى مشهور گشتهاند .
افرادى كه به زبان عربى آشنايى كامل ندارند و هنگام تلاوت قرآن محلهاى وقفها را دقيقا نمىتوانند تميز دهند ، مىتوانند با استفاده از اين علائم و رموز در جاى مناسب وقف كنند .
اينك به توضيح رموز مذكور مىپردازيم :
( م )
اين علامت غالبا در وقف تام به كار مىرود و نشانهء وقف لازم است ، زيرا براى اينكه در معنا و مراد آيات تغييرى پيش نيايد بايد در اين علامت وقف كرد و در صورت وصل به جملهء بعد از آن بايد در جاى مناسب ديگر وقف شود . ولى در بعضى مواردى كه اين رمز به كار رفته نمىشود جملهء قبل و بعد آن را وصل كرد چرا كه معناى فاسد پيش مىآيد پس وقف در اين موارد لازم و حتمى است .
مانند :
أَنَّهُمْ أَصْحابُ النَّارِ * الَّذِينَ يَحْمِلُونَ الْعَرْشَ . . .
( غافر / 7 - 6 ) .
( ط )
علامت وقف مطلق است . به اين معنا كه ابتدا از جملهء مابعد آن پسنديده است .