عبارتند از : « 1 » 1 - به معنى « مانند » و « وصف » از جمله در آيات :
ضَرَبَ اللَّهُ مَثَلًا
( نحل / 75 ) -
ذلِكَ مَثَلُهُمْ فِي التَّوْراةِ وَ مَثَلُهُمْ فِي الْإِنْجِيلِ
( فتح / 29 ) -
وَ تِلْكَ الْأَمْثالُ نَضْرِبُها لِلنَّاسِ
( حشر / 21 ) 2 - به معنى « روشها » از جمله در آيات :
فَأَهْلَكْنا أَشَدَّ مِنْهُمْ بَطْشاً وَ مَضى مَثَلُ الْأَوَّلِينَ
( زخرف / 8 )
وَ مَثَلًا مِنَ الَّذِينَ خَلَوْا مِنْ قَبْلِكُمْ وَ مَوْعِظَةً لِلْمُتَّقِينَ
( نور / 34 ) 3 - به معنى « عبرت » از جمله در آيات :
فَجَعَلْناهُمْ سَلَفاً وَ مَثَلًا لِلْآخِرِينَ
( زخرف / 56 )
وَ جَعَلْناهُ مَثَلًا لِبَنِي إِسْرائِيلَ .
( زخرف / 59 ) 4 - به معنى « عذاب » از جمله در آيات :
وَ تَبَيَّنَ لَكُمْ كَيْفَ فَعَلْنا بِهِمْ وَ ضَرَبْنا لَكُمُ الْأَمْثالَ
( ابراهيم / 45 )
وَ كُلًّا ضَرَبْنا لَهُ الْأَمْثالَ .
( فرقان / 39 ) خداوند متعال از واژه « مثل » در قرآن كريم با دو تعبير : « ضرب الأمثال » و « تصريف الأمثال » ياد نموده است .
بعنوان نمونه در برخى آيات مىفرمايد :
وَ ضَرَبَ اللَّهُ مَثَلًا لِلَّذِينَ آمَنُوا امْرَأَتَ فِرْعَوْنَ . . .
( تحريم / 11 )
هامش
( 1 ) . وجوه قرآن . ابوالفضل حبيش بن ابراهيم تفليسى ، ص 264 و 265 .