أَمْ حَسِبْتُمْ أَنْ تَدْخُلُوا الْجَنَّةَ وَ لَمَّا يَأْتِكُمْ مَثَلُ الَّذِينَ خَلَوْا مِنْ قَبْلِكُمْ . . .
( بقره / 214 ) « آيا گمان كرديد داخل بهشت مىشويد ، بىآنكه حوادثى همچون حوادث گذشتگان به شما برسد . »
3 - به معنى : « شبيه » از جمله در آيه :
وَ إِذا بُشِّرَ أَحَدُهُمْ بِما ضَرَبَ لِلرَّحْمنِ مَثَلًا ظَلَّ وَجْهُهُ مُسْوَدًّا وَ هُوَ كَظِيمٌ
( زخرف / 17 ) « در حالى كه هر گاه يكى از آنها را به همان چيزى كه براى خداوند رحمان شبيه قرار داده بشارت دهند ، صورتش ( از فرط ناراحتى ) سياه شود و خشمگين مىگردد . »
4 - به معنى : « صفت » از جمله در آيه :
لِلَّذِينَ لا يُؤْمِنُونَ بِالْآخِرَةِ مَثَلُ السَّوْءِ وَ لِلَّهِ الْمَثَلُ الْأَعْلى
( نحل / 60 ) « براى آنها كه به سراى آخرت ايمان ندارند صفات زشت است ، و براى خدا ، صفات عالى است . »
5 - به معنى : « نمونهء كامل » و « اسوه » از جمله در آيه :
إِنْ هُوَ إِلَّا عَبْدٌ أَنْعَمْنا عَلَيْهِ وَ جَعَلْناهُ مَثَلًا لِبَنِي إِسْرائِيلَ
( زخرف / 59 ) « مسيح فقط بندهاى بود كه فقط نعمت به او بخشيديم و او را نمونه و الگوئى براى بنى اسرائيل قرار داديم » .
و در كتاب « وجوه قرآن » براى واژه « مثل » در قرآن چهار وجه ياد شده است كه