كتاب امثال چنين آغاز مىشود :
« مثلهاى سليمان ، پادشاه اسرائيل كه پسر داوود بود : اين مثلها به شما كمك خواهند كرد تا حكمت و ادب را بياموزيد و بتوانيد معنى سخنان پر مغز را درك كنيد . آنها به شما ياد خواهند داد چگونه رفتار عاقلانه داشته باشيد و با صداقت و عدالت و انصاف عمل كنيد . اين مثلها به جاهلان حكمت مى بخشند و به جوانان فهم و بصيرت . با شنيدن و درك اين مثلها حتى دانايان داناتر مىشوند و دانشمندان چاره انديشى كسب مىكنند تا بتوانند معانى گفتار پيچيدهء حكيمان را بفهمند . » « 1 »
همچنين در عهد جديد ( انجيل ) تمثيلات بسيارى از حضرت مسيح عليه السّلام نقل گرديده است ، به گونهاى كه مىتوان عمدهء تعليمات آن حضرت را تمثيلات نغز و حكايات دلپذيرى دانست كه در بر دارنده دستورات اخلاقى و تربيتى فراوانى است .
عيسى عليه السّلام كلام خود را بيش از همهء انبياء بنى اسرائيل به تمثيلات زينت بخشيد ، تا جائى كه او را از نظر ادبى ، بزرگترين استاد فن تمثيل سرائى شناختهاند . تمثيلات عيسى عليه السّلام در عالم ادب لطيفترين اثرى است كه در انجيل باقى مانده و محقّقين فن ، از مسيحيان متعصّب گرفته تا منتقدين بىطرف ، همه بر كمال لطافت آن اذعان دارند و پيرامون آنها تحقيقها كرده و شرحها نوشتهاند . « 2 »
در انجيل متّى ، پس از اشاره به مثالهاى متعددى كه مسيح عليه السّلام براى شاگردان خود ارائه داشته آمده است :
« عيسى براى بيان مقصود خود هميشه از اين نوع امثال و حكايات استفاده مىكرد و اين چيزى بود كه انبياء نيز پيشگوئى كرده بودند . پس هرگاه براى مردم سخن مىگفت مثلى نيز مىآورد زيرا در كتاب آسمانى پيشگوئى شده بود كه : « من با مثل و حكايت سخن خواهم گفت و اسرارى را بيان خواهم نمود كه از آفرينش دنيا تا حال پوشيده مانده است . » « 3 »
هامش
( 1 ) . تورات ، كتاب امثال ، فصل 1 . عبارتهاى 1 تا 6 .
( 2 ) . امثال قرآن ، علىاصغر حكمت ، ص 112 و 113 .
( 3 ) . انجيل متّى . فصل 13 . عبارتهاى 34 و 35 .