بذر پاشيدهاند و پس از مدتى حفظ و مراقبت از آن ، محصول فراوان و خيره كننده در برابرشان رخ نموده است و بدان مسرور گرديدهاند ، و خود را آماده ساختهاند تا از نتيجه تلاشهاى خويشتن بهره جويند .
امّا صحنه دوم از طوفان مرگ بار و سوزنده يا فوقالعاده سرد خبر مىدهد كه بر اين كشتزار مىوزد و تمام محصولات آن را طعمهء نابودى ساخته و سرمايهها و دسترنجهاى ايشان را بر باد مىدهد . « 1 »
افراد بىايمان و آلوده نيز چون انگيزه صحيحى در انفاق خود ندارند ، روح خودنمائى و رياكارى همچون باد سوزان و خشك كنندهاى بر مزرعه انفاق آنها مىوزد و آن را بىاثر مىسازد . اين گونه انفاقها نه از نظر اجتماعى مشكلى را حلّ مىكند ( چون غالبا در غير مورد مصرف مىشود ) و نه نتيجه اخلاقى براى انفاق كننده خواهد داشت . « 2 »
2 - قرآن در ترسيم حال منافقان تمثيلات متعددى ارائه داشته كه يكى از آنها در نهايت اجمال صحنه زندگى آنها را چنين ترسيم مىنمايد :
أَوْ كَصَيِّبٍ مِنَ السَّماءِ فِيهِ ظُلُماتٌ وَ رَعْدٌ وَ بَرْقٌ يَجْعَلُونَ أَصابِعَهُمْ فِي آذانِهِمْ مِنَ الصَّواعِقِ حَذَرَ الْمَوْتِ وَ اللَّهُ مُحِيطٌ بِالْكافِرِينَ ، يَكادُ الْبَرْقُ يَخْطَفُ أَبْصارَهُمْ كُلَّما أَضاءَ لَهُمْ مَشَوْا فِيهِ وَ إِذا أَظْلَمَ عَلَيْهِمْ قامُوا ، وَ لَوْ شاءَ اللَّهُ لَذَهَبَ بِسَمْعِهِمْ وَ أَبْصارِهِمْ إِنَّ اللَّهَ عَلى كُلِّ شَيْءٍ قَدِيرٌ
« 3 » اين مثل را مىتوان فقط يك پرده از صحنههاى متعددى دانست كه براى مجسّم ساختن حالات و روحيات منافقين ارائه گرديده و با مختصر تأمّلى مىتوان صحنههاى قبلى و به تعبيرى پيش زمينههاى اين تمثيل را در ذهن چنين ترسيم نمود :
شبى است تاريك و ظلمانى ، پر خوف و خطر ، باران به شدت مىبارد ، از كرانههاى افق برق پرنورى مىجهد ، صداى غرّش وحشتزا و مهيب رعد ، نزديك است پردههاى
هامش
( 1 ) . امثال القرآن ، عبد الرحمن حسن حبنكه الميدانى ، ص 123 .
( 2 ) . تفسير نمونه ، ج 3 ، ص 59 .
( 3 ) . بقره / 19 و 20 .