اينكه قيام در شب را حرام نمايد « 1 » .
و مرحوم شبر از تعويض حكم به تخفيف تعبير كرده است نه نسخ « 2 » .
آنچه به نظر مىرسد اينكه : براى پيغمبر اسلام قيام در شب واجب و نيز نماز وتر بر آن حضرت لازم بوده است اما دليل بر وجوب قيام ، همين آياتى است كه در صدر سوره ذكر شده است و نيز آيهء شريفه
« وَ مِنَ اللَّيْلِ فَتَهَجَّدْ بِهِ نافِلَةً لَكَ »
« 3 » مىباشد يعنى : بعضى از شب را بيدار باش و نماز شب بجاى آور .
و آن حضرت هنگامى كه در شب براى نماز بيدار مىشد و قرائت قرآن يا استغفار مىكرد گروهى از صحابه به آن حضرت تأسى مىكردند و براى عبادت در شب و تهجد بيدار مىگشتند بدون اينكه امر و فرمانى داشته باشند .
و اما دليل بر وجوب وتر بر آن حضرت ، روايات زيادى است مانند كلام خود پيغمبر اكرم كه مىفرموده : سه چيز است كه بر من لازم است و براى شما الزامى نيست : مسواك كردن ، وتر و قربانى روز عيد قربان « 4 » و در روايت ديگر فرموده : وتر بر من واجب است نه بر شما و مسواك نمودن نيز بر من لازم است نه بر شما و قربانى روز عيد اضحى بر من لازمست نه بر شما و با توجه به روايات مذكوره آنچه بعضى از عامه گفتهاند كه امور سه گانه بر پيغمبر اسلام ( صلّى اللّه عليه و آله ) واجب نبوده ، مخالف با روايات است .
چه بسا اين دو واجب ( قيام در شب براى عبادت و وجوب نماز وتر ) در ضمن نماز وتر امتثال مىشده كه در اصطلاح ، « تداخل » گفته مىشود و گاهى قيام در ضمن قرائت قرآن مىشد كه با آن قيام در شب امتثال مىگشت ولى نماز وتر امتثال نمىشد كه بايستى جداگانه امتثال گردد .
بنابر اين هر گاه بر پيغمبر اكرم ( صلّى اللّه عليه و آله ) دو چيز واجب بود قاعدتا آن وجوب باقى است تا ناسخ آن بيايد كه تعدادى از اقوال را كه در رابطه با نسخ بود ذكر كرديم . به
هامش
( 1 ) تفسير الميزان ، ج 20 ، ص 75 .
( 2 ) تفسير شبّر ، ص 538 ، در تفسير آيه .
( 3 ) سورهء اسراء ، آيه 79 .
( 4 ) الدر المنثور ، ج 4 ، ص 196 .