تخطي إلى المحتوى الرئيسي

تاريخ قرآن ( فارسى ) — صفحة 615

مساهمون:

ص٦١٥
است شبيه آيات مدنى مىباشد . و همچنين آيهء 17 سورهء 21 انبياء را كه دربارهء مسيحيان نجران چون سيد و عاقب در مكّه نازل شده و شبيه مدنيهاست « 9 » . و يا آيهء 32 سورهء 8 انفال كه گفته‌اند مكى است و شبيه مدنيهاست « 10 » .

تقسيمات ديگر :

جز تقسيم سوره‌ها به مكّى و مدنى تقسيمات فراوان ديگرى نيز به عمل آمده كه ما از نظر نماياندن دقّت نظر و كوشش دانشمندان فن ، نمونه‌هائى از آن را ذكر مىكنم :

1 ) سوره‌هائى كه از مكه به مدينه برده شد -

نخستين سوره‌اى كه از مكه به مدينه برده شد سورهء يوسف بود . عوف بن عفراء جزء هشت نفرى از مردم مدينه بود كه در مكه ايمان آورد و اين سوره را بر اهل مدينه در بنى زريق فرو خواند . سپس سورهء توحيد و سورهء سبح و آيهء 158 سورهء 7 اعراف را از مكه به مدينه بردند .

2 ) آنچه از مدينه به مكه فرستاده شد :

آيهء 217 سورهء 2 بقرة كه از مدينه به مكه فرستادند - چون مشركان مكه ، مؤمنان اهل مكه را دربارهء كشتن ابن الحضرمى و گرفتن اموال و اسيران در ماه‌هاى حرام سرزنش مىكردند ، عبد اللّه بن جحش در نامه‌اى به مؤمنان مكه نوشت : چون كافران شما را سرزنش كنند كه در ماه حرام قتال كرديد ، شما ايشان را سرزنش كنيد كه كفر آوردند و رسول خدا و ياران او را از مكه و مسجد الحرام باز داشتند « 1 » . و نيز آيهء ربا ( س 2 آ 278 ) از مدينه براى عتّاب بن أسيد عامل رسول خدا ، به مكه فرستاده شد كه بر مردم آن سامان خوانده شد و اجراء گرديد ، سپس امير مؤمنان
هامش
خرما مىخواست نازل شد ولى قرطبى در تفسير خود ( 9 : 110 - 111 ) مىگويد دربارهء مردى از انصار بنام ابو اليسر بن عمرو فرود آمده سپس تفصيل خبر و خلاف وارد در آن را ذكر مىكند . ( 9 ) البرهان 1 : 195 و 196 . ( 10 ) برهان 1 : 197 - برخى آيهء 30 سورهء 8 انفال را نيز مكى مىدانند ولى سيوطى با استناد به قول ابن عباس آن را قبول نمىكند و آيه را مدنى مىشمارد . اسباب النزول و الاتقان 1 : 15 . ( 1 ) تفسير طبرى 2 : 201 - 206 بولاق و 4 : 299 - 315 طبع معارف ، تفسير قرطبى 3 : 42 ، 43 ، كشف الاسرار 1 : 578 ، معانى القرآن فراء 1 : 141 .