تاريخ تفسير
جاى ترديد نيست كه قرآن مجيد براى استفاده همگان نازل شده است و در زمان رسول خدا صلّى اللّه عليه و آله و همچنين در زمانهاى بعد ، همواره مسلمانان با خواندن و تدبّر در آيات قرآن مجيد - بدون اينكه در بسيارى از موارد خود را نيازمند به مفسر قرآن بدانند - از آن بهرهمند مىشدند و اين مطلب يعنى قابل فهم بودن قرآن يا بخش عظيمى از آن ، براى خواننده و شنونده آن ، از خود قرآن هم استفاده مىشود مثلا در آيه 29 سوره ص آمده :
كتاب انزلناه اليك مبارك ليدبروا آياته . . . قرآن كتابى است مبارك كه ما آن را بر تو نازل كرديم تا مردم در آيات آن تدبّر كنند . . .
امّا با اين حال ، براى خوانندگان و شنوندگان قرآن و نيز تدبّر كنندگان در اين كتاب الهى ، حتى درباره آياتى كه براى آنان قابل فهم و استفاده بود پرسشهايى پيش مىآمد كه نياز به توضيح و تفسير داشت و آنچه زمينه اين پرسشها و نياز به توضيح را فراهم مىكرد امور زير بود .
1 - روشن نبودن معنى واژه يا واژههايى در آيه
2 - واژهاى دو معنى يا بيشتر داشت و معلوم نبود كدام يك از معانى مقصود است
3 - وجود دو قرائت يا بيشتر در كلمه و يا در جمله
4 - وجود احتمالهاى متعدد از نظر تركيب كه موجب تفاوت معنى مىشد
5 - اينكه خواننده آيه مىخواست بداند آيه در چه زمانى و چه مكانى - مكه يا مدينه - نازل شده است