مضامين آن بود . اين خصوصيات مربوط به شخص ايشان بود ، استاد شده بود ، زحمت كشيده بود ، مطالعه كرده بود ، با وضع جهان و روز آشنا بود ، صفاى نفس را با تزكيهء نفس و رياضت به دست آورده بود .
6 - علاوه بر همهء اينها ، ابزار كار هم براى ايشان مهيّا بود ، يعنى اگر ايشان را مثلا صد سال جلوتر مىگذاشتيم ، بعضى از ابزار كار كه در اختيار ايشان بود ، در صد سال جلوتر نبود و آن روز اگر ايشان مىخواست اين كار را انجام بدهد شايد اين جور نمىتوانست موفق باشد . ابزار كار از حيث تفاسير متعدد چاپ شده در اختيارشان بود . معجمها و فهارس كه خيلى كمك مىكرد ، در اختيارشان بود .
7 - علاوه بر داشتن اين ابزار و آن ويژگىها ايشان قرآن را تدريس مىكرد . قرآن را اگر كسى تدريس كند ، بعد بنويسد خيلى در كارش مىتواند مؤثر باشد . بعضى از كتابهاى ما كه خيلى مورد توجه محافل علمى قرار گرفته مثلا كتاب « مستمسك » مرحوم آية اللّه حكيم را اسم ببرم ؛ اين كتاب به خاطر محكم بودن و متين بودن ، مورد توجه علماست . و اين محكم و متين بودن براى اين است كه ايشان دورهء « عروة الوثقى » را ، يعنى خارج عروه را تدريس كرده و اين كتاب را نوشته است . و نيز كتابهاى امام امّت ( رضوان اللّه تعالى عليه ) ، مكاسب محرمه ، بيع ، خيارات ، طهارت ، دماء ثلاثه ، رسائل اصولشان ، تمام اينها را تدريس كرده و نوشتهاند . چون تدريس شده و نوشته شده خيلى متين و محكم است و خيلى فرق دارد با كتابى كه بدون تدريس بنويسند . وقتى تدريس مىكنند خيلى روى مسأله كار مىكنند . براى اينكه مىخواهند به عنوان درس القاء كنند و بعد نتيجهاش را مىنويسند ، پيداست كه اين خيلى خوب از كار در مىآيد .
8 - شاگردان خوب : علاوه بر تدريس ، ايشان شاگردان خوبى داشتند از اول كه ايشان تدريس را شروع كردند ، فضلا را به خود جلب كرده بودند . معلوم است براى درسى كه به عنوان تفسير براى يك عده از فضلا گفته شود و جزء تلاميذ كسانى باشند كه خودشان استاد هستند ، براى اين درس خيلى بيشتر بايد كار كرد تا درس تفسيرى كه
آشنايى با تفاسير ( به ضميمه عدم تحريف قرآن و چند بحث قرآنى ) ( فارسى ) — صفحة 241
مساهمون: رضا استادى
ص٢٤١