شيخ طوسى رحمه اللّه ، نظر صحيح را بيان مىكند .
از جهت كمى و زيادى مطلب : وقتى به مجمع البيان و تبيان مراجعه مىكنيم ، مىبينيم در تبيان قرائت مطرح شده ولى در مجمع البيان علاوه بر اينكه قرائت را آورده است ، حجّت آن را هم بيان مىكند . همچنين چه كسى چگونه قرائت كرده است ، در مجمع البيان هست ولى در تبيان نيست در تبيان خود قرائت را آورده است ولى نام شخص قارى را نياورده است .
از حيث قلت و كثرت مطلب هم مىتوان چند آيه در نظر گرفت كه حجم مطالب در مجمع البيان و تبيان چقدر است . كه معمولا مطالب مجمع بيشتر است .
از نظر مطالب نحوى هم نظر اصلاحى و هم نظر تكميلى دارد . اگر قبول كنيم كه دقيقا توجّه به ريزهكاريهاى تبيان دارد ، پس هر جا در مجمع البيان كم و زياد كرده بايد بگوييم جنبهء تصحيحى دارد . در تبيان در آيهء
لا تَرْفَعُوا أَصْواتَكُمْ . . .
أَنْ تَحْبَطَ أَعْمالُكُمْ
لامى را در تقدير گرفته كه لام عاقبت است . امّا در مجمع اين مطلب نيست . او غفلت نكرده است ، بلكه گويا نظر تصحيحى داشته است .
از نظر سبك تفسير ، تفاوتى بين مجمع و تبيان نيست . مثل استاد و شاگردى كه از حيث بحث ، سبك همديگر را مىپسندند امّا گاهى در مطلب جزئى با هم تفاوت دارد . گاهى مطلبى را يكى ديده و ديگرى نديده ، يا يكى مىگويد درست است و ديگرى آن را درست نمىداند . پس به طور قطع مىتوان گفت سبك تغيير نكرده است و فقط دومى به نظر خود نقاط ضعف اوّلى را بر طرف كرده است .
تفسير ابو الفتوح رازى هم با مجمع معاصر بوده و از حيث سبك مثل هم مىباشد . در قر 5 و 6 و 7 تفاسيرى كه يك بعدى نبوده ( مثل كشّاف ) بلكه جامع بوده است ، همه يك سبك داشتهاند . ممكن است مطالب قدرى كم و زياد شده باشد . امّا سبك يكى است .
راجع به مجمع البيان كتابى داريم به نام « طبرسى و مجمع البيان » تأليف مرحوم دكتر حسين كريمان . كه از جهات مختلف راجع به مجمع بحث كرده است ، كتاب مفيدى است . و مطالب فراوانى دارد .