داشتم ، به سوى او سفر مىكردم . مردى به او گفت : آيا على عليه السلام را ملاقات كردهاى ؟
گفت : آرى ، او را ملاقات كردهام و از او علم قرآن فرا گرفته و قرائت قرآن آموختهام ، او بهترين مردم و عالمترين آنان بعد از رسول خدا صلّى اللّه عليه و آله بود و او را چون دريايى روان ديدم . « 1 »
روايات تفسيرى زيادى از ايشان در منابع شيعه و اهل سنت نقل شده است .
ابن مسعود از پيامبر اسلام صلّى اللّه عليه و آله در تفسير آيه
لَهُمْ ما يَشاؤُنَ فِيها . . .
« 2 » كه دربارهء بهشتيان است كه هرچه مىخواهند در بهشت براى آنان موجود است ، نقل مىكند كه رسول خدا صلّى اللّه عليه و آله به او فرمود : تو در بهشت ميل به پرنده پيدا مىكنى ؛ پرنده در مقابل تو بريان شده و آماده مىشود . « 3 »
روايات زيادى وجود دارد كه نشان مىدهد ابن مسعود از پيروان و شيعيان على بن ابى طالب عليه السلام است . روايتى كه بيان مىكند خلفاى بعد از رسول خدا صلّى اللّه عليه و آله به عدد نقباى ( رهبران ) بنى اسرائيل هستند ، به واسطه ايشان نقل شده است . « 4 » و نيز ايشان از افرادى معرفى شده كه در نماز بر حضرت فاطمه زهرا عليها السلام حضور داشته است . « 5 »
همچنين موضعگيرى او در برابر عثمان ، دستور عثمان به اخراج او از مسجد ، شكسته شدن دندهاش و تازيانهء زدن بر او براى نماز خواندن بر ابوذر در منابع ذكر شده است . « 6 »
مصحف ابن مسعود
براى ابن مسعود در تفسير ، تنها مصحف ايشان نامبرده شده و كتابى ديگر براى وى ذكر نشده است . اين مصحف 111 سوره دارد كه از سورههاى « فاتحه » و معوّذتين ( فلق و ناس ) خالى است . ايشان سوره فاتحه را جزء قرآن مىدانست ؛ اما معتقد بود
هامش
( 1 ) . سيد بن طاووس ، سعد السعود ، ص 258 ؛ محمد باقر مجلسى ، بحار الانوار ، ج 89 ، ص 105
( 2 ) . ق ، 35
( 3 ) . ابن كثير ، تفسير القرآن العظيم ، ج 4 ، ص 232
( 4 ) . ر . ك : شيخ صدوق ، خصال ، ج 2 ، ص 461 - 469 .
( 5 ) . همان ، ص 360
( 6 ) . ر . ك : علامه امينى ، الغدير ، ج 6 ، ص 4 .