تفسير آيه 43 از سوره بقره : آمده : « قوله :
وَ ارْكَعُوا مَعَ الرَّاكِعِينَ
انّها نزلت في رسول اللّه صلّى اللّه عليه و آله و على بن ابى طالب و هما اول من صلّى و ركع » . « 1 »
سند اين حديث ، همان سند حديث 11 است .
3 . حديث 82 : « حدثنى عبد اللّه بن عباس - رضى اللّه عنه - انّ رسول اللّه دعا عليا فقال يا على ! احفظ على الباب . . . » . « 2 »
در اينجا ابن عباس تنها واسطه است و از رسول خدا صلّى اللّه عليه و آله سخنى را نقل مىكند .
4 . حديث 80 :
فرات قال : حدثنى الحسين بن محمد بن مصعب معنعنا : « 3 » عن ابن عباس - رضى اللّه عنه - : قال : كان على بن ابى طالب عليه السلام يقول في حياة النبى : انّ اللّه يقول فى كتابه :
. . . أَ فَإِنْ ماتَ أَوْ قُتِلَ انْقَلَبْتُمْ عَلى أَعْقابِكُمْ . . .
« 4 » و اللّه لا ننقلب على اعقابنا بعد اذ هدانا اللّه . . . « 5 »
در برخى موارد اصل حديث را كه نقل مىكند ، مؤيداتى نيز مىآورد كه احاديث ديگرى نيز مانند آن وجود دارد .
اعتبار تفسير فرات
دربارهء ارزش تفسير فرات كوفى - چنانچه پيش از اين دربارهء تفسير قمى گذشت - مىتوان گفت : اگر راويان احاديثى كه سند دارند موثق باشند ، روايت داراى اعتبار است ؛ اما رواياتى كه مرسل نقل شده يا سند ندارد يا راويان آن ضعيف است ، اعتبار ندارد ؛ مگر اينكه مشابه آن در متون روايى معتبر ديگر ، مانند كتب اربعه يا غير آن يافت شود . اين در صورتى است كه روايت به معصوم عليهم السلام ختم شود ؛ اما رواياتى كه به معصوم عليهم السلام نمىرسد ( مانند برخى روايات زيد يا ابن عباس ) حجيت ندارند .
هامش
( 1 ) . همان ، ص 59
( 2 ) . همان ، ص 97
( 3 ) . منظور از معنعن روايتى است كه سلسله سند داشته و براى خود مؤلف روشن بوده است ؛ ولى در اينجا حذف شده .
( 4 ) . آل عمران ، 144
( 5 ) . تفسير فرات كوفى ، ص 96