تخطي إلى المحتوى الرئيسي

آشنايى با تاريخ تفسير و مفسران ( فارسى ) — صفحة 151

مساهمون:

ص١٥١
كعب الاحبار مىگويد : انّ الكعبة تسجد لبيت المقدس في كل غداة ؛ كعبه در هر صبح بر بيت المقدس سجده مىكند . امام عليه السلام فرمود : كذبت و كذب الاحبار معك ؛ تو و كعب الاحبار هر دو دروغ مىگوييد و آن گاه با حالت خشمگين فرمود : ما خلق اللّه عز و جل بقعة في الارض احبّ اليه منها « 1 » خداوند جايى از زمين را محبوب‌تر از كعبه نيافريده است . همچنين است رواياتى كه دربارهء بر خورد با برخى از افكار اسرائيلى وارد شده ؛ از جمله آفرينش حوّا از دنده چپ آدم . « 2 »

4 - 3 . برخورد با قياس و استحسانات

يكى از شيوه‌هاى انحرافى در دين ، استفاده از « قياس » ، « آراى شخصى » و « استحسانات » براى اثبات حكمى يا حقيقتى از دين است . جايگاه اين بحث در فقه و اصول است ؛ اما امام صادق عليه السلام در روايتى قياس را عامل تغيير كتاب خدا و سنت پيامبر صلّى اللّه عليه و آله دانسته‌اند . « 3 » اين شيوه‌هاى انحرافى به شدت از جانب پيامبر صلّى اللّه عليه و آله و ائمه معصوم عليهم السلام سرزنش شده ؛ « 4 » چرا كه اساس دين و شريعت ، از جانب خداوند است :
. . . إِنِ الْحُكْمُ إِلَّا لِلَّهِ . . .
؛ « 5 » حكم تنها از جانب خداست . خداوند متعال در برخى موارد تشريع را به پيامبر صلّى اللّه عليه و آله و امامان عليهم السلام واگذار كرده ؛ ولى هر انسانى نمىتواند از جانب خود حكمى صادر كند . مهم‌ترين پيامد مكتبهاى انحرافى آن است كه اگر فرهنگ قياس و اجتهاد و آراى
هامش
( 1 ) . محمد بن يعقوب كلينى ، الكافى ، ج 4 ، ص 239 ؛ بحار الانوار ، ج 46 ، ص 354 ( 2 ) . ر . ك : تفسير عياشى ، ج 1 ، ص 215 ؛ شيخ صدوق ، علل الشرايع ، ص 17 ، 18 ؛ فيض كاشانى ، تفسير صافى ، ج 1 ، ص 383 ؛ محمد بن محمد رضا مشهدى قمى ، كنز الدقايق ، ج 3 ، ص 308 به بعد . ( 3 ) . ر . ك : وسائل الشيعه ، ج 18 ، ص 39 : « عن ابى عبد اللّه عليه السلام قال : لعن اللّه اصحاب القياس فانّهم غيرّوا كتاب اللّه و سنة رسول اللّه صلّى اللّه عليه و آله و . . . » . ( 4 ) . ر . ك : سيد محمد باقر حكيم ، علوم القرآن ، ص 315 . ( 5 ) . انعام ، 57
آشنايى با تاريخ تفسير و مفسران ( فارسى ) — صفحة 151 | حسين علوى مهر