در طىّ تضاعيف « 1 » مقام به تحقيق انجاميد آنچه ائمّهء ارثماطيقيّين « 2 » و علماى علم حساب گفته‌اند « 3 » كه اسماى عدد ، بيش از دوازده نيست ؛ و از آن اسماى مفرده و اسماى اصول خواسته‌اند كه اسماى تسعهء اصول مراتب « 4 » عدد ، و « 5 » عشره و مائه و الف باشد ؛ و امّا مثل عشرين و ثلاثين و اربعين و نظائرها ، اسماى مراتب جموع « 6 » عقد عشره يا « 7 » جموع مرتبهء اثنين و ثلاثه و اربعه‌اند مثلا ؛ چه نسبت آن عقود عشرات « 8 » به عشره ، نسبت اين مراتب آحاد است به واحد ؛ / 195 / و اسماى ما بين عقود عشرات مركّبات‌اند يا به « 9 » تركيب ثنايى « 10 » مثل : خمسة عشر و سبعة عشر ، يا به واو عاطفه مثل : سبعة و عشرين ، و ثمانية و عشرين ؛ و اسماى مراتب مئات و الوف يا مثنّيات‌اند چون : مائتين و الفين ، يا مركّبات اضافيه « 11 » مانند « 12 » ثلاثمائة « 13 » ، و عشرة آلاف . و اوّل تنزّلات و تكرّرات واحد مرتبهء اثنين است كه هيچ چيز « 14 » به واحد از او « 15 » نزديكتر نيست ؛ و بدايت « 16 » كثرت ، و مخرج نسبت نصف و ضعف ، و « 17 » موطن « 18 » حقيقت مثليت و مانندگى ، و مظهر معنى شفعيت و ثنويت است ؛ و قهرمان حكم وحدت در اين مرتبه هنوز چنان غلبه دارد كه ممايزت و مغايرت « 19 » تخالفى را كه هادم اساس مثليت و مضاهات « 20 » و « 21 » شفعيت و مساوات است ، مجال جلوه نمىدهد .