جذوات و مواقيت ( فارسى ) — صفحة 174

/ 191 / كشف حقيقت آن كرده است ؛ و جمع مراتب نه حرف اصلى از « ا » تا « ط » نيز تحصيل همين مرتبهء جامعه مىكند . و « ى » - كه مبدأ دور عقود عشرات و صاحب جمعيت نهايت كمال عدد است - از براى نسبت ابداعى « 1 » مبدع على الاطلاق ، قياس با عقل اوّل يا قياس با كلّ عالم عقول يا قياس با شخص « 2 » نظام جملى - كه انسان كبير است - به حسب اعتبار اجمالى ، و « 3 » با عالم عقول ، بلكه با « 4 » عقل اوّل بخصوصه در « 5 » مبدعيت امرى و « 6 » معلوليت ابداعى شريك و انباز آمده ، موضوع شده است . و همچنانچه انسان كبير در وجود از دو سلسلهء بدويه و عوديه - كه مراتب هر كدام « 7 » پنج آمده - متقوّم « 8 » است ؛ « 9 » همچنين « ى » نيز « 10 » از دو پنج كه حاصل ضرب « ب » در « ه » باشد ، متحصّل است ؛ و چون موضوع له و مدلول « ه » امر ايجادى فيّاضى و نفس تكوينى رحمانى است ؛ پس ضرب « ب » در « ه » دلالت باشد بر آنكه امر افاضى را در سلسلتين « 11 » به حسب اعتبار تفصيلى ، دو جنس اعتبار بايد كرد : [ 1 . ] يكى ابداعى و اختراعى [ 2 . ] و ديگرى صنعى و تكوينى اگرچه افاضه و صانعيت جاعل على الاطلاق « 12 » ، قياس به مجموع هر دو سلسله - كه شخص نظام كلّ و مدلول عليه و موضوع له « ى » است « 13 » - ابداع « 14 » است ، نه تكوين و نه اختراع چنان كه گفتيم .