جذوات و مواقيت ( فارسى ) — صفحة 99

فلذة « 1 » الجذوة ابداع ، اختراع ، صنع و تكوين تأثير - كه عبارت از افاضه و جعل و « 2 » ايجاد باشد - به مذهب راسخين علما « 3 » و الهيّين حكماى حكمت يونانى و حكمت يمانى ، بر چهار نوع است : [ 1 . ] ابداع [ 2 . ] و اختراع [ 3 . ] و صنع « 4 » [ 4 . ] و تكوين . ابداع و اختراع متعلّق به حوادث دهريه كه همين حدوث ذاتى و حدوث دهرى دارند ؛ و صنع « 5 » و تكوين متعلّق به حوادث زمانيه كه به انواع ثلاثهء حدوث جميعا موصوف‌اند : حدوث ذاتى و حدوث دهرى و « 6 » حدوث زمانى . « ابداع » : جعل جوهر ماهيت و اخراج ايس ذات است « 7 » از كتم ليس مطلق ذاتى و عدم صريح « 8 » دهرى ، من غير سبق مادّة و مدّة أصلا ، لا سبقا بالزمان و لا سبقا بالدهر و لا سبقا بالذات ؛ و اين نمىباشد الّا در قدسيات كه مفارق مادّه و علايق مادّه باشند مطلقا ؛ و احقّ مبدعات به مبدعيت « عقل اوّل » است كه به هيچ موجودى وراى ذات حقّ جاعل على الاطلاق مسبوق نيست . و به زعم « 9 » ابرقلسيّين « 10 » اشراقيّين « 11 » و ارسطاطاليسيّين « 12 » مشّائين « 13 » - كه قائل به قدم مبدعات شده‌اند - سبق « 14 » دهرى عدم صريح با « 15 » ابداع « 16 » راست نمىآيد ؛ و