و از ديوان عنايت الهى ، حفظ و كلائت « 1 » و تدبير « 2 » نوع و افاضهء « 3 » هيئات « 4 » بديعه « 5 » و خواصّ « 6 » لازمه ، مانند امتزاج الوان عجيبه در پر طاوس و جذب روغن « 7 » در شعلهء فتيلهء چراغ و اشباه ذلك به او مرجوع است . و اين يكى از تفاسير مثل افلاطونيه است ؛ و ما در كتب خود - بفضل اللّه سبحانه - مبرهن ساختهايم كه « 8 » عرض مبدأ تنويع جوهر « 9 » ، و مقوّم « 10 » حقيقت « 11 » نوع جوهرى نمىتواند بود ، بلكه همين « 12 » در تصنّف و تشخّص انواع جوهريه « 13 » مدخليت مىدارد . و در كتاب ايماضات و تشريقات جمع بين المذهبين اختيار نموده ، به اصول حكمت نضج « 14 » يافتهء « 15 » يمانى « 16 » ، برهان اقامه « 17 » كردهايم بر صورت نوعيهء منطبعهء جوهريه ؛ و بر آنكه به ازاى هر نوعى « 18 » از انواع جسمانيهء فلكيات و عنصريات ، عقلى قاهر مفارق عوالم احياز « 19 » و اوضاع در عالم انوار عقليه ثابت و متحقّق است كه صورت نوعيهء جوهريهء « 20 » منطبعه ، ظلّ ذات اوست ؛ و او - بإذن اللّه « 21 » سبحانه - حافظ و مدبّر و ربّ النوع است ؛ و نسبت تدبير او به نوع نسبت تدبير نفس مجرّده است به بدن شخصى ؛ و طبايع جوهريه از ضروب ملائكهء جسمانيهاند و ارباب « 22 » انواع از طبقات ملائكهء روحانيّين « 23 » :
جذوات و مواقيت ( فارسى ) — صفحة 57
مساهمون: السيد محمد باقر الداماد ( الميرداماد )
ص٥٧
لَهُ مُعَقِّباتٌ مِنْ بَيْنِ يَدَيْهِ وَ مِنْ خَلْفِهِ يَحْفَظُونَهُ مِنْ أَمْرِ اللَّهِ
/ 70 / .
هامش
( 1 ) . پ : كلأت : ن : كلاءت و حفظ .
( 2 ) . ق : تدبر .
( 3 ) . پ ، ت ، س ، ق ، م ، ن : اضافه .
( 4 ) . ق : هيأت .
( 5 ) . س : بعديعه .
( 6 ) . م : خواصه .
( 7 ) . س : و خذب غن .
( 8 ) . س : + مبدأ .
( 9 ) . ن : - جوهر .
( 10 ) . پ : مفهوم .
( 11 ) . م : - حقيقت .
( 12 ) . س : همحين .
( 13 ) . ق : جوهريت .
( 14 ) . ق : نضيح .
( 15 ) . پ : + بمدد ما فيهء .
( 16 ) . ق : نمانى .
( 17 ) . ج : اقامت .
( 18 ) . پ : نوع .
( 19 ) . ن : اخيار .
( 20 ) . م : نوعيّة جوهر ؛ ن : + و بر آنكه به ازاى هر نوعى از انواع جسمانيهء فلكيات و عنصريات عقلى قاهر مفارق عوالم اخيار و اوضاع در عالم انوار عقليه ثابت و متحقق است كه صورت نوعيه جوهريه .
( 21 ) . س ، ق : - اللّه .
( 22 ) . پ : از باب .
( 23 ) . ت : روحانين .