انواريه ( ترجمه و شرح حكمة الاشراق سهروردى ) ( فارسى ) — صفحة 232

قوله : سبّحوا « 1 » اللّه الذى جعل الشمس وسيلة و النيرين خليفة و الحوارى حملة فى قرب اللّه « 2 » . يعنى آن طايفهء عباد كه موصوف به صفات مذكوراند ، ذكر مىكند خداوندى را كه شمس را وسيلهء افاضهء نور و آثار خارجيهء عالم كون و فساد ساخته ؛ و شمس و قمر را خليفهء اين عالم گردانيده است . زيرا كه وجود نيرين در جميع كائنات عموما ، [ و ] در امور اكل و مشارب حيوان خصوصا دخل عظيم دارند . و خمسهء متحيره را كه خادمان نيرين‌اند بردارندهء سالك گردانيده به جانب حق . يعنى چون از آثار اين كواكب اسباب نجات نفس ناطقه از عوايق جسمانيه مهيا مىشود ، پس گويا اين كواكب سالك را برداشته به حق مىرساند . اين است خلاصهء كلام مصنف . و غرض از ذكر اين عبارت بيان بزرگى و عظمت حق جل و على است ؛ و ايضا اين اشارت است به اين معنى كه تعظيم انوار نيز داخل در عبادت حق است ؛ و ليكن به طريقى تعظيم بايد كرد كه مخالف شريعت الهيه نبوده باشد . و امّا سجده كردن و تعظيم انسان به افراط نمودن از جهل است . قوله : و يتنعمون « 3 » . عطف است بر سبّحوا . يعنى بعد از تسبيح و وصول تقرب حق از اشراقيات و انوار عقليه ابدا متلذذ مىباشند . قوله : فينعمون « 4 » [ [ على غيرهم ] ] « 5 » . يعنى از آن نفوس كاملان كه به آن مراتب عقليه عروج نموده‌اند ، انوار و اشراقات بر نفوس ناقصان فايض مىشود . و ازين عبارت معلوم شد كه توجه به مرشد و استاد كامل در حال حيات و ممات او نافع است . و توسل به ارواح اوليا و علماى متورع « 6 » نيز مفيد است ، البته . قوله : و لو لا اولو عزيمة . . . تطهّرون الباقيات لجوار اللّه . . . لقذفت السّماوات و بالاعلى - الارض . « 7 » يعنى اگر انبيا و مؤيدين و علماى متورع و ائمهء هدى و حكماى متأله هادى در عالم نمىبودند و تطهير قلوب ناقصين از ادناس اخلاق رديئه نمىنمودند « 8 » ، به شومى بواطن