انواريه ( ترجمه و شرح حكمة الاشراق سهروردى ) ( فارسى ) — صفحة 169

قوله : سيّما و قد عرفت أنّ اللذّات فى طلسمات « 1 » الانوار المجرّدة منها ترشّحت و هى ظلالها « 2 » . سابقا مذكور شده است كه عالم جسمانى ظلّ عالم نور است و ابدان اصنام انوار اسفهبديه ؛ و جميع حواس و قواى بدنيه راجع است [ به ] نور اسفهبديه - كه جميع قوا و حواس و لذات از ذات فياضهء نور اسفهبد ترشح كرده است - و مثال امور عقليه است و به سبب تعلق او به بدن در بدن ظاهر شده است . و چنانچه اين لذات حسيه مثال لذات عقليه است ، همچنين آلام حسيه نيز مثال آلام عقليه است ؛ زيرا كه طلسمات به جميع لوازم ظلال انوار مجرده است . قوله : و الغير الملائم لها هيئات ظلمانية و ظلال غاسقة تلحقها من صحبة البرازخ المظلمة و شوقها الى ذلك « 3 » . يعنى هيئات ظلمانيه و ملكات رديئه - كه از غايت تعشق برازخ نور اسفهبد را حاصل شده است - ملائم او نيست ، زيرا كه او را از عالم نور بعيد مىكند ؛ و بعد از اصل و مبدأ ملائم طبع او نيست ؛ پس اين لذات حسيه موجب آلام عقليه است و آلام حسيه موجب حصول لذات عقليه است . و لهذا مشايخ صوفيه فرموده‌اند كه ناسوت مرآت ملكوت است ؛ و چنانچه صور در مرآت ، منعكس مىنمايد - كه يمين ، يسار و يسار ، يمين ظاهر مىشود - همچنين صور جميع موجودات ملكوت ، منعكس نمودار شده است در ناسوت ؛ پس سلاطين ناسوت فقراى ملكوت‌اند و بالعكس ؛ و هكذا جميع الأشياء . قوله : و الانوار الاسفهبديه مادامت معها علاقة الصيصية و الشواغل « 4 » البرزخية الكثيرة ، لا تلتذّ بكمالاتها و لا تتألّم بعاهاتها . « 5 » « كثيره » بدان سبب گفته است كه عوايق حسيهء ضروريه و اشتغال برزخيهء قليله مانع ادراك لذات عقليه نيست ، چنانچه مشاهده مىشود كه با وجود علايق بدنيه تفكر در حقايق اشيا [ موجب ] انكشاف حقايق آن اشيا مىشود . و لهذا سيّد كائنات ، صلّى اللّه عليه و آله و سلم ، فرموده است « 6 » : . . . . . . . . . . . . . . . . . . . و « عاهات » به معنى آفات است . يعنى اكثر انوار اسفهبديه به سبب كثرت عوايق جسمانيه بر آفتهايى كه ايشان را مىرسد از رذائل حسيهء ظلمانيه - كه مانع ادراك لذات عقليه است - مطلع نمىشوند . و بعضى از انوار اسفهبديه كه تقليل شواغل حسيه نموده ، مستعد ادراك حقايق امور شده‌اند ، به قدر تقليل شواغل حسيه بر