تخطي إلى المحتوى الرئيسي

انواريه ( ترجمه و شرح حكمة الاشراق سهروردى ) ( فارسى ) — صفحة مقدمه 13

مساهمون:

صمقدمه ١٣

مقدمه مصحح

معرفى نسخه :

كتاب حاضر ترجمه و شرحى است بر پاره‌اى مسائل مهم در « قسمت اوّل » ، ( مقدمه و مباحثى از « مقالهء ثالثة : الفصل الثالث » ) و بر ملخص مباحث مهم اشراقى ، در « قسمت دوم » ، از كتاب حكمة الاشراق ، تأليف گرانقدر شيخ شهاب الدّين سهروردى ، كه به همت محمد شريف نظام الدين احمد بن الهروى « 1 » ، در سال 1008 ه . ق . ( به عبارت مندرج در متن ) ، نگاشته شده است . عنوان كتاب ، به تصريح شخص مؤلف ( هروى ) ، انواريّه انتخاب شده است . و تا آنجا كه ما اطلاع داريم ، ازين كتاب ، تنها يك نسخه ، با تاريخ كتابت هفتم ذى قعدهء سنهء 1265 ه . ق . ، در كتابخانهء :

Koniglichen Biliothek

در برلين موجود است . متن حاضر را از روى ميكرو فيلم همان نسخه تصحيح كرده‌ايم . هانرى كربن در مقدمهء خود بر مجموعهء دوم مصنفات شيخ اشراق « 2 » به نسخهء انواريه اشاره مىكند و ارزش آن را فراتر از صرفاً يك حاشيه بر حكمة الاشراق مىداند ؛ كربن قائل است به اينكه ارزش انواريه در آن است كه هروى توفيق يافته تا شرح مبسوطى ، به زبان فارسى ، بر مقدمهء قسمت اول و تمامى قسمت دوم كتاب حكمة الاشراق بنگارد و در آن ، هم از شرح قطب الدين شيرازى استفادهء شايان ببرد ، و هم نظريات عميق خود را ، خصوصاً دربارهء پنج فصل آخر كتاب ، به نحو تمامى ارائه كند . نظر كربن را دربارهء ارزش انواريه تا حدودى متين مىدانيم ، لكن بايد گفت كه كتاب مورد بحث ، اولا ، ترجمه و شرح تمامى قسمت دوم كتاب حكمة الاشراق نيست ؛ ثانياً ، ارزش فلسفى آن از دو شرح بزرگ حكمة الاشراق ، يعنى شرح شهرزورى و شرح قطب الدين شيرازى فروتر است ؛ اهميت ويژهء انواريّه در اين است كه هروى با استفاده از شرح قطب الدين شيرازى ، و در برخى از موارد با مقايسهء مطالب حكمة الاشراق با نظامهاى فلسفى هندى ، به نثر فارسى نسبتاً ساده ، شرحى از كتاب سهروردى عرضه نموده است . از اين روى انواريه مىتواند براى فارسى زبانان علاقمند به فلسفهء اشراقى مفيد

هامش
( 1 ) پس از تجسس فراوان در تذكره‌ها ، تواريخ و فهارس مختلف ، نسبت به هروى ، مؤلف كتاب حاضر ، شناسائى حاصل نشد - م .
( 2 ) « مجموعهء دوم مصنفات شيخ اشراق » ، شهاب الدين يحيى سهروردى ، تصحيح و مقدمهء هانرى كربن . تهران ، انستيتو ايران و فرانسه ، 1331 . ص 60 و 61 .