با وجود همهء اين مقدّمات از ياد نبايد برد كه به قول « متنبّى » « الجوع يرضى الأسود بالجيف . . . »
آنچه شيران را كند رو به مزاج * احتياج است احتياج است احتياج
چنان كه در زبان انگليسى نيز آوردهاند :
1 - «
We must all bow to necessity
. »
ألإحتياج أمّ الإختراع 2 - «
Necessity is The mother of invention
. »
تعليقات و توضيحات
قبول
؛ [ مصدر عربى ] پذيرش ، پذيرفتن ، پسنديده و مطبوع شدن ، پذيرفته شدن در برابر [ ردّ ] :
حسد چه مىبَرى اى سست نظم بر حافظ * قبولِ خاطر و لطفِ سخن خداداد است
[ حافظ ، غزل 37 / 11 ص 90 ]
گفتم به باد مىدهدم باده ننگ و نام * گفتا قبول كن سخن و هر چه باد باد
[ حافظ ، غزل 69 / 2 ص 208 ]
مزن ز چون و چرا دم كه بندهء مقبل * قبول كرد بجان هر سخن كه مُقبل گفت
[ حافظ ، غزل 88 / 9 ص 192 ]
دل نشان شد سخنم تا تو قبولش كردى * آرى آرى سخنِ عشق ، نشانى دارد
[ حافظ ، غزل 121 / 6 ص 258 ]
ثوابِ روزه و حجّ قبول آن كس بُرد * كه خاكِ ميكدهء عشق را زيارت كرد
[ حافظ ، غزل 127 / 2 ص 270 ]
چو زر عزيز وجود است نظمِ من ، آرى * قبولِ دولتيان ، كيمياىِ اين مس شد
[ حافظ ، غزل 163 / 10 ص 342 ]
كليد گنجِ سعادت ، قبولِ اهلِ دل است * مباد كس كه درين نكته شكّ و ريب كند
[ حافظ ، غزل 183 / 5 ص 382 ]
صالح و طالح ، متاعِ خويش نمودند * تا كه قبول افتد و چه در نظر آيد
[ حافظ ، غزل 228 / 6 ص 472 ]