كم اثر باشد ، در اثر طول مدت قهر ، شخصيت پدر در نظر طفل كوچك مىشود و در آتيه گلهمندى و قهر پدر اثرى نخواهد داشت .
دوران رشد
قرآن شريف ، منازل تكامل فرزندان بشر را يكى پس از ديگرى تا لحظهء آخر رحم مادر شرح ميدهد و سپس ميفرمايد :
ثُمَّ يُخْرِجُكُمْ طِفْلًا ، ثُمَّ لِتَبْلُغُوا أَشُدَّكُمْ
.
پس از آن شما را به صورت طفل ناتوانى از رحم مادر بيرون مىآورد ، سپس دوران بلوغ فرا ميرسد تا شما برشد نهائى و كمال قوت خود برسيد .
عن ابى عبد اللَّه عليه السّلام في قول اللَّه عزّ و جلّ
وَ لَمَّا بَلَغَ أَشُدَّهُ وَ اسْتَوى
قال اشدّه ثمانى عشرة سنة و استوى التحى . « 1 » امام صادق عليه السّلام در تفسير آيهء
وَ لَمَّا بَلَغَ أَشُدَّهُ وَ اسْتَوى
فرموده است مراد از نيرومندى ، رسيدن بهجده سال است و مراد از « استوى » روئيدن موى بر صورت است . قال علىّ عليه السّلام : لا تقسروا اولادكم على آدابكم فانّهم مخلوقون لزمان غير زمانكم . « 2 » على عليه السّلام فرموده است : آداب و رسوم زمان خودتان را با زور و فشار بفرزندان خويش تحميل نكنيد زيرا آنان براى زمانى غير از زمان شما آفريده شدهاند .
هامش
( 1 ) تفسير برهان ، صفحهء 499
( 2 ) شرح ابن ابى الحديد ، جلد 20 ، كلمهء 102 ، صفحهء 267