بدانيد كه كرى يا گران گوشى را ذكر نميگوئيد بلكه « انكم تدعون سميعا قريبا وهو معكم » « 1 » پس بذكر جلى چه احتياج است ؟ از لحاظ عقلي هم ذكر خفى أولى است : بزرگان اعمال پنهانى وسرى وخلوتى را به اخلاص نزديكتر ميدانند از ذكر جهر . ضعيف مزاجان زود عاجز ميآيند واز ترقى روحاني محروم ميمانند غرض ذكر خفى از ظاهر عقل هم مستحسن بنظر ميآيد و : « بناى دين برعقل است . . . در خبر است كه روزى در خدمت رسول ( ص ) يكى را صفت ميكردند كه طاعت بسيار ميكند رسول ( ص ) پرسيد كه عقلش چون است كه أصل همه طاعت آنست « 2 » » .
از اشعارى كه درين رساله آورده بعضي را در ذيل نقل ميكنم :
درين ره هركه أو صاحب قدم نيست * ره جانش به اسرار قدم نيست « 3 »
دو گيتى را نجويد هركه مرداست * يكى را جويد أو كين هر دو كردست
ترا تا جان بود جانان نباشد * كه با جانان حديث جان نباشد
تو در أو گم شو كه توحيد اين بود * كم شدن كم كن كه تفريد اين بود
اى ترا با هر دلى كارى دگر * در پس هر پرده بازارى دگر
هست اين سر هر زمان پوشيدهتر * خون جانها زين سبب جوشيدهتر
7 - مكتوبات اميريه
نسخ خطى 4250 ، 4274 ( ملك ) شمارهء 767 ( تاجيكستان ) شمارهء 353 ، 2357 ، 2358 ( تاشكند : ج 1 وج 2 فهرست فرهنگستان ) دفتر هند ( جلد 1 : 289 ) موزهء بريتانيا ( ر ك ريو : 2 ص 836 ) .
نسخ عكسي : 672 - 1666 ( كتابخانهء مركزى )
رسالهاى موسوم به مخطوبات در مجموعهء شمارهء 4274 ( ملى ملك ) وديگرى نام « صلواتيه » در مجموعهء فيلم عكس شده بشمارهء 2030 ( أصل در مشهد ) كه در
هامش
( 1 ) - ذكريه ( تذكرهء كججى ) ص 63 .
( 2 ) - ذكريه ( تذكرهء كججى ) ص 63 .
( 3 ) - مطلع غزل سيد ، شمارهء 6 .