تخطي إلى المحتوى الرئيسي

احوال و آثار واشعار مير سيد على همدانى ( با شش رساله ) ( فارسى ) — صفحة 94

مساهمون:

ص٩٤
نور الدين جعفر بدخشى در خلاصة المناقب مينويسد كه وقتي على همداني دربارهء آثارش فرموده است : « . . . مرا در اين روزگار كسى نشناخت وليكن بعد از فوت من بصد سال طالبان پيدا شوند كه از رسائل من فوائد گيرند وقدر من بشناسند » والحق اين پيش‌بينى وى درست درآمده است . بعضي از كتب ورسائل أو در شبه قارهء هند وپاكستان جزو كتب درسى بوده ورسالهء « أوراد فتحيه » ى أو هنوز هم در كشمير از متداول‌ترين كتب أوراد ووظائف ميباشد . بنابر اطلاعات اينجانب تاكنون چهارده اثر على همداني در إيران وشوروى وشبه قارهء پاكستان وهند بچاپ رسيده است . بعضي از آثار أو از عربى بفارسى وبعضي ديگر از عربى يا از فارسي بزبان ديگر ترجمه وشرح گرديده است كه البتة در موقع ذكر آن آثار توضيح خواهيم داد . هفت اثر نغز سيد در « خلاصة المناقب » نيز مذكور گرديده كه همهء آن‌ها امروزه هم باقي ومتداول است .

سبك نثر على همداني

سبك نگارش على همداني گاهى ساده وگاهى مصنوع ومسجع ولى كمتر مشكل ومتكلف مىباشد - صوفيه بالعموم بآرايش وزيبايى بيان توجه داشته ولى بمشكل نويسى نپرداخته‌اند ونگارشهاى على همداني هم از اين قبيل است . چنين بنظر ميرسد كه على همداني بموضوع ومضمون هر كتاب يا رسالهء خود توجه تمام داشته وطبق آن گاهى روش سادگى وگاهى صنعت را در پيش گرفته است مثلا رسالهء « آداب سفره » و « چهل مقام صوفيه » ى أو كه براي مبتديان نوشته شده ، ومشتمل بر مطالب ساده است « 1 » زبانى كاملا ساده وبىپيرايه دارد ، ودر مقابل آن « ذكرية »
هامش
( 1 ) - آغاز اين دور سأله ملاحظه گردد : حمد وثنا پادشاهى را كه خلق را از كتم عدم به بيداى وجود آورد وبحكمت بالغه اشراف خلايق را در پيش تختگاه آدم در سجود آورد ودرود بىمنتها بر رسول أو محمد مصطفى باد كه به سبب محبت أو كونين آفريد وبادب وخلق أو را از همهء موجودات برگزيد وبر أهل بيت وياران ومتابعان أو باد . اما بعد . . . ( آداب سفره ) الحمد للّه رب العالمين والعاقبة للمتقين والصلاة على نبيه محمد وآله الطاهرين اما بعد . بدانكه صوفي را چهل مقام است ببايد دانست تا قدم وى در كوى تصوف درست آيد واگر أزين چهل مقام يكى فرو گذارد بصفاى صوفي راه نيابد . مقام أول نيتي است صوفيان را بايد كه . . . ( چهل مقام صوفيه ) .
احوال و آثار واشعار مير سيد على همدانى ( با شش رساله ) ( فارسى ) — صفحة 94 | محمد رياض