با مناسك مسلمانان مختلف بوده و باعث طرد اهل حق از سوى مسلمانان شده است .
اما از نظر برخى نويسندگان اهل حق : « اهل حق مسلمان و تابع احكام قرآناند و تمام تكاليف شرعى خود را مطابق دستورات شارع مقدس لازم الاجرا مىدانند ؛ ولى به علّت عدم دسترسى به كتب معتبر در طول تاريخ ، برخى از سادهدلان اهل حق بر اثر معاشرت با پيروان اديان ديگر ، انحرافاتى در مسلكشان به وجود آمده است . » « 1 »
در پايان به اين نكته بايد اشاره كرد مسلمانانى كه در مناطق مختلف با پيروان فرقهء اهل حق برخورد دارند - بر خلاف اظهارات پيروان اين فرقه ، در عمل هيچگونه پايبند به اعمال و مناسك اسلامى را جز در موارد اندك كه به حفظ ظاهر حمل مىشود - در ميان آنها مشاهده نكردهاند .
اين مسأله ترديدهايى را در صحت اظهارات بزرگان آنها در خصوص باورهاى اسلامى اهل حق ايجاد مىكند .
پرسش
1 . با مطالعهء مدخل اهل حق در دائرة المعارف تشيع ، تاريخ پيدايش و تطورات تاريخى اهل حق را به صورت مختصر شرح دهيد .
2 . با مطالعه مدخل اهل حق در دائرة المعارف بزرگ اسلامى ، دربارهء اعتقادات آنها كنفرانسى در كلاس ارائه دهيد .
3 . با مطالعه نامه سرانجام ، دربارهء انديشه اهل حق ، دربارهء فروعات آنان كنفرانس دهيد .
براى مطالعه بيشتر
1 . دكتر صديق صفىزاده ، دانشنامه نامآوران يارسان ، انتشارات هيرمند ، تهران ، چاپ اوّل ، 1376 ش .
2 . نعمت اللّه جيحونآبادى ، شاهنامه حقيقت يا حق الحقايق ، كتابخانه طهورى ، تهران ، چاپ دوم ، 1361 ش .
3 . محمد على سلطانى ، تاريخ خاندانهاى حقيقت ، تهران ، چاپ دوم ، 1381 ش .
هامش
( 1 ) . على نورالهى ، برهان الحق ، با اندكى ويرايش ، مقدمه ، ص 126 و 381 .