تخطي إلى المحتوى الرئيسي

اطيب البيان في تفسير القرآن ( فارسى ) — صفحة 371

مساهمون:

ص٣٧١
از بدن بقدرى سير آنها سريع است كه به آسمان ميروند بر سر بام خانه‌هاى خود ميآيند ، باماكن مشرفه مشرف ميشوند و بخواب دوستان و خويشاوندان ميآيند مثل طيور در هوا پرواز ميكنند و قضايا در اين باب بسيار است و هر كسى به قدر استعداد خود درك كرده كه در خواب خدمت پيغمبر و ائمه مشرف شده كه فرمود : ( من رآنا فقد رآنا لان الشيطان لا يتشكل بنا ) و چه بسيار از علماء و صلحاء رؤيت كرده .
فَالسَّابِقاتِ سَبْقاً
سبق مسابقه است كه بر يكديگر جلو ميزنند مثل ماشين‌ها و موتورسيكلت‌ها و چرخ سوارها و اسب‌ها و جوانها در دويدن و مسابقه اقسام بسيارى دارد در ايمان در اعمال صالحه در صنايع در خلقت سابقين بر لاحقين و همچنين در كفر و ضلالت و فسق و فجور و معاصى فرداى قيامت هم مؤمنين بعضى بر بعضى سبقت ميگيرند در دخول بهشت ، و كفار بعضى بر بعضى سبقت ميگيرند در جهنم ، و همچنين كرات جويه بعضى بر بعضى در سير سبقت دارند بعضى سريع السير هستند بعضى بطيء ملائكه بعضى بر بعض انبياء اوصياء و اولياء حتى رحمت الهى بر غضب او : ( يا من سبقت رحمته غضبه ) .
فَالْمُدَبِّراتِ أَمْراً
از براى دبر معانى بسيار است و در قرآن مجيد اطلاقات زيادى دارد مثل :
ثُمَّ اسْتَوى عَلَى الْعَرْشِ يُدَبِّرُ الْأَمْرَ
يونس آيهء 3 ،
وَ مَنْ يُدَبِّرُ الْأَمْرَ فَسَيَقُولُونَ اللَّهُ
يونس آيهء 31 ،
يُدَبِّرُ الْأَمْرَ يُفَصِّلُ الْآياتِ
رعد آيهء 2 .
يُدَبِّرُ الْأَمْرَ مِنَ السَّماءِ إِلَى الْأَرْضِ ثُمَّ يَعْرُجُ إِلَيْهِ فِي يَوْمٍ كانَ مِقْدارُهُ أَلْفَ سَنَةٍ مِمَّا تَعُدُّونَ
سجده آيهء 5 . كه اطلاق بر خداوند متعال شده كه مدبر امور است . اطلاق بر پشت كردن و رو برگردانيدن شده ادبار كه ميفرمايد :
تَدْعُوا مَنْ أَدْبَرَ وَ تَوَلَّى
معارج آيهء 17 ،
ثُمَّ أَدْبَرَ وَ اسْتَكْبَرَ
مدثر آيهء 23 ،
وَ اللَّيْلِ إِذْ أَدْبَرَ
مدثر آيهء 33 ، بمعنى تفكر و تأمل :
أَ فَلا يَتَدَبَّرُونَ الْقُرْآنَ
نساء آيهء 82 ، محمد ( ص ) آيهء 24 . بمعنى قطع و هلاكت مثل :
وَ قَطَعْنا دابِرَ الَّذِينَ كَذَّبُوا بِآياتِنا
اعراف آيهء 72 ،
وَ يَقْطَعَ دابِرَ الْكافِرِينَ
انفال آيهء 7 ،
أَنَّ دابِرَ هؤُلاءِ مَقْطُوعٌ مُصْبِحِينَ
حجر آيهء 66 ، و غير اينها ، و در اين آيهء مدبرات ملائكه هستند كه هر كدام مأمور بامرى هستند بلكه تمام عوالم علوى و سفلى هر كدام