[ سوره النحل ( 16 ) : آيه 3 ]
خَلَقَ السَّماواتِ وَ الْأَرْضَ بِالْحَقِّ تَعالى عَمَّا يُشْرِكُونَ ( 3 )
خلق فرمود آسمانها و زمين را به حق و بجا و بموقع بالاتر است از آنچه براى او شريك قرار ميدهند
خَلَقَ السَّماواتِ
اين فضاى وسيعى كه منتهاى او را احدى جز ذات اقدس حق نميداند و به هيچ وسيله نتوانستند پى بمنتهاى او برند و در اين فضاء كرات بسيارى خلق فرموده و اين فضاء وسيع را ده قسمت كرده يك قسمت كرات سفليه است مثل كره خاك و آب و هوا و نار و هفت قسمت آن سماوات سبع است و قسمت نهم كرسى است كه محيط به تمام اين هشت قسمت است ، چنانچه ميفرمايد :
وَسِعَ كُرْسِيُّهُ السَّماواتِ وَ الْأَرْضَ
بقره آية الكرسى ، و قسمت دهم عرش است كه محيط بكرسى است و الأرض كه عالم سفلى نام نهادهاند و تمام اينها از روى حكمت و مصلحت و درست و بجا و بموقع است كه معناى ( بالحق ) است ، چه عقول بشر پى به حكم و مصالح او ببرد يا نبرد و تمام اين عوالم عالم اجسام و ناسوت است .
و اما عالم مجردات چه مجرد از ماده باشد دون الصورة كه عالم مثال نامند ، يا مجرد از ماده و صورت باشد ذاتا دون فعلا كه عالم نفوسش گويند ، يا مجرد از ماده و صورت ذاتا و فعلا كه عالم عقول نامند و فوق تمام اينها عالم لاهوت و عالم جبروتست همچهء خدايى با اين قدرت و علم ( تعالى ) بالاتر است از
عَمَّا يُشْرِكُونَ
در مقابل او يك قطعه سنگ يا فلز يا گاو يا گوساله يا خورشيد و ماه و امثال اينها را بپرستند و شريك او قرار دهند .
[ سوره النحل ( 16 ) : آيه 4 ]
خَلَقَ الْإِنْسانَ مِنْ نُطْفَةٍ فَإِذا هُوَ خَصِيمٌ مُبِينٌ ( 4 )
خلق فرمود انسان را از نطفه پس گرديد او صاحب طرفيت آشكارا
خَلَقَ الْإِنْسانَ
يكى از آيات بزرگ الهى خلقت انسانيست كه از أمير المؤمنين مرويست فرمود :
أ تزعم أنّك جرم صغير و فيك انطوى العالم الأكبر
كه گفتند انسان عالم صغير است ، كه آنچه خداوند در عالم كبير خلق فرموده نمونه او را در انسان قرار داده ، بلكه مظهر صفات ربوبى است هر چه كاملتر شود مظهريتش تامتر ميگردد تا برسد بجايى كه مظهر تام اتم جميع صفات ربوبى گردد ، مثل خاندان محمّد و آل محمّد